Touroverzicht The River - Europa

31 juli Zürich, Zwitserland - Letzigrund stadion
28 juli Oslo, Noorwegen - Frogner Park
26 juli Trondheim, Noorwegen - Granåsen Arena
23 juli Göteborg, Zweden - Ullevi stadion
20 juli Horsens, Denemarken - CASA Arena
16 juli Rome, Italië - Circus Maximus
13 juli Parijs, Frankrijk - AccorHotels Arena (Bercy)
11 juli Parijs, Frankrijk - AccorHotels Arena (Bercy)
9 juli Werchter, België - TW Classic
5 juli Milaan, Italië - San Siro
3 juli Milaan, Italië - San Siro
29 juni Oslo, Noorwegen - Ullevaal stadion
27 juni Göteborg, Zweden - Ullevi stadion
25 juni Göteborg, Zweden - Ullevi stadion
22 juni Kopenhagen, Denemarken - Telia Parken
19 juni Berlijn, Duitslad - Olympia stadion
17 juni München, Duitsland - Olympia stadion
14 juni Den Haag, Nederland - Malieveld
5 juni Londen, Engeland - Wembley stadion
3 juni Coventry, Engeland - Ricoh Arena
1 juni Glasgow, Schotland - Hampden Park
29 mei Dublin, Ierland - Croke Park Stadium
27 mei Dublin, Ierland - Croke Park Stadium
25 mei Manchester, Engeland - Etihad-stadion
21 mei Madrid, Spanje - Bernabeu
19 mei Lissabon, Portugal - Parque da Bela Vista (Rock in Rio-Lisboa)
17 mei San Sebastian, Spanje - Estadio de Anoeta
14 mei Barcelona, Spanje - Camp Nou

Verzoeknummers bij Europese afsluiter Zürich
31 juli Zürich, Zwitserland - Letzigrund stadion

Zondag 31 juli sloten Springsteen en de E Street Band de Europese River-tour af met een concert in stadion Letzigrund in Zürich. Tijdens de show met maar zes nummers van The River honoreerde Bruce vele verzoeknummers, waaronder 'None But the Brave' en 'Roll of the Dice'. Het publiek had tijdens het wachten regen- en onweersbuien moeten doorstaan en ook tijdens de show regende het zo nu en dan.

Het was eindelijk net wat droger geworden en er kwam een zonnestraal tevoorschijn toen Bruce en de band om vijf voor zeven het podium betraden. "It's a nice day", zei Bruce, hopelijk ironisch, want het publiek was nog in regenjassen en poncho's gehuld. Een groot deel van de wachtenden waren al dagenlang in Zürich. Dat gold niet voor het groepje van zes vrouwen en twee mannen dat bij veel Europese shows eerder wordt toegelaten en de mooiste plekken vooraan inneemt voordat de wachtende fans het stadion binnen mogen.
Leon Verdonschot was bij de show en mailde: "Bruce oogde bij de opkomst moe. Het grote wonder blijft dat van die vermoeidheid 3,5 uur later niets meer te zien was: een van die 30.000 mensen die hij oppept, is altijd Bruce zelf."
Bruce en de band begonnen met een strakke versie van 'Prove it All Night', gevolgd door 'My Love Will Not Let You Down', waarmee het publiek goed opgewarmd werd.


Foto's: Jos Westenberg en Muriël Kleisterlee

Daarna de eerste twee nummers van The River, 'The Ties that Bind' en 'Sherry Darling'. Bruce zag aan het einde van laatstgenoemd nummer een mooi verzoekbord voor 'Trapped', gemaakt in 3D als een soort kijkdoos, met een foto van Bruce en Steve achter tralies. Hij haalde het op en liet het aan de camera zien. Little Steven was ook onder de indruk van zo veel creativiteit.

Na 'Spirit in the Night', waarbij Bruce voorover tussen de fans aan het midden van het podium ging liggen, ging hij weer op zoek naar verzoeknummers.

Leon: "Na de twee The River-nummers was al duidelijk dat Bruce dit album vanavond niet nog een keer integraal zou gaan spelen: hij begon al bordjes in te zamelen. Het waren er extreem veel vandaag en er was vaak zichtbaar werk aan besteed, waar Bruce het hele optreden veel lol om leek te hebben. Het eerste verzoekje was nog eentje met routine, 'Trapped', maar snel daarna maakte Bruce het zichzelf en de band aanmerkelijk moeilijker, met 'None But the Brave'. Hij murmelde wat richting de band, over hoe het gespeeld moest worden: '1-2-3-4, boem, en dan invallen'. Toen schoot hij in de lach en zei hij dat bij nader inzien élk nummer van deze band zo klinkt. Hij vroeg Jake of die wist wat te doen, maar die keek vertwijfeld. Bruce schoot in de lach, en vroeg of Jake hem iets meer vertrouwen kon geven." Jake bracht het er prima vanaf.



Leon: "Ook voor het volgende verzoek moest hij diep graven: 'Roll of the Dice', van het niet door deze band ingespeelde album Human Touch, na 2000 nauwelijks nog gespeeld. Bruce bleef lang met vier sambaballen in zijn handen staan voor hij inzette, en legde uit dat hij tijd rekte omdat hij niet durfde te beginnen.  Het werd een geweldige versie, waarin nog eens duidelijk werd wat voor soepele machine de E Street Band is." Voor veel mensen, onder wie Jos Westenberg en Muriël Kleisterlee, was dit nummer een hoogtepunt.

Leon: "Hilarisch was ook het verzoekbordje voor 'Jolé Blon': daar stond zelfs de meest geschikte toonsoort op vermeld, waar Bruce hard om moest lachen." Charlie Giordano op accordeon en Soozie Tyrell op viool kregen allebei een solo. 'Atlantic City' was ook een verzoeknummer. Bruce vroeg halverwege het publiek om stilte. Jos Westenberg: "Dit was een van de weinige keren in de show dat Bruce naar mijn mening echt in het nummer kroop en met de ogen dicht het gevoel van de tekst wist over te brengen. Veel andere uitvoeringen, zoals bijvoorbeeld 'None But the Brave', een favoriet nummer van me, las hij integraal voor van de teleprompter, waardoor je toch de indruk van een karaokeversie krijgt."

Aan het einde van 'The River' begon het weer te regenen, die bleef met korte pauzes aanbleef tot het einde van de set. Bruce gaf aan 'Murder Incorporated' te willen doen en Little Steven, die het als enige gehoord had, gaf het door aan Garry Tallent en Roy Bittan door het gebaar van een schietende mitrailleur te maken. Aan het einde vocht hij met Bruce een mooi gitaarduel uit.

Qua thematiek was 'American Skin' een mooie opvolger. Jos: "Soms kun je het maken van een setlist beter aan Bruce zelf overlaten dan aan mensen met verzoeknummers, want dan gaan de onderwerpen al snel alle kanten uit."

Leon: "Hoogtepunten vond ik zelf de intense versie van 'Jungeland' en de prachtige versie van 'Atlantic City': met band, maar minder zwaar rockend dan normaal en met een hoofdrol voor de viool. Het gitaarduel tussen Little Steven en Bruce in 'Murder Incorporated' was ook opvallend venijnig. Maar de grootste verrassing vond ik 'Mary's Place': een nummer dat alles in zich bleek te hebben om uit te groeien tot een live-klassieker. Bruce bracht het ook met veel gevoel voor theater: met veel pauzes, een fluisterend couplet en veel inhaakmogelijkheden bij zowel 'Let it rain' als 'Turn it up'. Hilarisch was dat hij voor het laatste couplet de vrouwen in het publiek verzocht hard te gillen, om vervolgens op te merken dat dat verzoek eigenlijk helemaal niets met het nummer had te maken."

Na 'The Promised Land' twee regennummers: 'Mary's Place' en 'Waitin' on a Sunny Day'. Bij 'Sunny Day' werd de 8-jarige Lorenzo uit Oostenrijk het podium opgehaald. Hij stond aan de middenuitloper met een verzoekbord. Eerder in de show had hij al mogen meezingen bij 'Out in the Street' en had hij de mondharmonica van Bruce gekregen bij 'The Promised Land'. Toen Bruce vroeg tijdens 'Waitin' on a Sunny Day' langs kwam, was hij zo enthousiast dat hij al het podium op klom toen Bruce het verzoekbordje aannam. Bruce gebaarde dat hij nog even terug moest, om hem later toch het podium op te halen. Na afloop van zijn meezingpartij vroeg Lorenzo Bruce nog wat, maar hij verstond het niet. De Duitstalige jongen moest het twee keer in het oor van Bruce herhalen. Hoewel Bruce de vraag nog steeds niet leek te vatten, gaf hij een teken van 'go ahead', waarop de jongen het podium op rende naar Max om daar twee drumstokken op te halen. Bruce bleef vertwijfeld achter en gebaarde teleurgesteld naar het publiek: "What about me?"

Na 'Badlands' nam Bruce uitgebreid de tijd om het publiek te bedanken dat hem bij de Europese tour had gevolgd. De dag voor de show had een Engelse fan een groot spandoek bij het stadion opgehangen dat fans mochten tekenen. Op het spandoek stond de tekst: "The older we get, the harder it is to say goodbye." Het spandoek hing tijdens de show over de railing bij de eerste rij en Bruce bedankte de maker voor het grote doek. Ook bedankte Bruce de crew. Muriël: "Bruce leek niet meer te weten in welke stad hij optrad, toen hij zei: 'We always get a warm welcome here in ... It's always an adventure.'" Een mooie versie van 'Jungleland', waarbij Bruce aan het einde wel wat stemproblemen kende, was de eerste toegift.

Jos Westenberg: "'Dancing in the Dark' leek wel een circus op het podium. Er was een fan die op de piano van Roy Bittan mocht dansen, een fan die met gitaartechnicus Kevin Buell achter de coulissen mocht dansen, een fan mocht Nils Lofgren zoenen, de Nederlandse Monique Jansen-Hartkoorn mocht met Charlie Giordano dansen en Bruce koos zelf nog een danspartner uit en iemand om gitaar te laten meespelen. Bij de 'Hey Baby's raakte het meisje dat de gitaar om had, met haar halsketting in de hals van Springsteens gitaar verstrikt, waardoor het hele meezinggedeelte niet door kon gaan, want het duurde lang voordat Bruce de halsketting weer los had. Het zorgde wel voor de nodige hilariteit.

Na 'Tenth Avenue Freeze-out' volgde 'Shout', waarin de cape-act weer van stal werd gehaald. Er was nu geen trappetje achter het podium naar beneden, maar een groot zwart scherm waar Bruce achter ging schuilen toen Steve zei dat "The boss has left the building." Bruce stak zijn hoofd een paar keer langs het scherm en speelde niet terug te willen keren. Uiteraard kwam hij daarna met veel bravoure weer het podium op en knielde in zijn beste Elvis-imitatie met de cape wijd uitgestrekt achter zijn rug.

Jos: "Deze Europese tourfinale was een goede show, maar geen bijzondere en voldeed dan ook niet aan mijn, misschien te hoge, verwachting. Wellicht dat Bruce het zelf nog niet als een einde ziet, want over drie weken gaan hij en de E Street Band weer verder met een Amerikaanse stadiontour."
Leon: "De Europese Wrecking Ball-tour eindigde met verstilling, een van de mooiste versies van 'This Hard Land' ooit, en een zichtbaar ontroerde Bruce. De Europese The River-tour met feest: na 'Shout' en 'Bobby Jean' volgde ook nog 'Twist and Shout' in plaats van een akoestische toegift, het geplande 'This Hard Land'.
En toen, nog in het stadion, sloegen meteen de gemengde gevoelens weer toe die ieder laatste optreden van een Springsteen-tour kenmerken: grote vreugde over opnieuw al die onvergetelijke concerten. En tegelijk het besef dat dit ooit zal ophouden. Dat dat moment onvermijdelijk steeds dichterbij komt. Dat de euforie in al die stadions en op al die velden én op dat podium mede daardoor ook per tour alleen maar groter lijkt te worden. En dat dat een gedachte is die je eigenlijk niet al te veel ruimte wilt geven."


Foto: Jacco van der Heijden.

Setlist 31-7: Prove it All Night / My Love Will Not Let You Down / The Ties that Bind / Sherry Darling / Trapped / Spirit in the Night / None But the Brave / Roll of the Dice / Hungry Heart / Out in the Street / Jolé Blon / Atlantic City / The River / Murder Incorporated / American Skin (41 Shots) / The Promised Land / Mary's Place / Waitin' on a Sunny Day / Because the Night / The Rising / Badlands // Jungleland / Born in the U.S.A. / Born to Run / Ramrod / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / Twist and Shout
vetgedrukt: tourpremière


Preshow en The River in Oslo
28 juli Oslo, Noorwegen - Frogner Park

Springsteen was op 28 juli met de E Street Band voor de tweede keer deze tour in Oslo. In het Frogner Park traden ze op voor een groot publiek dat werd getrakteerd op een integrale uitvoering van The River. Voordat de show officieel begonnen was, verscheen Bruce al op het podium om een nummer, 'Working on the Highway', soloakoestisch te doen. Daarna speelde een Noors voorprogramma.

Tijdens de preshow verzocht Bruce het publiek de verzoekbordjes te laten zien. Hij noemde er zelf een paar op die hij zag, 'Party Lights' en 'Save My Love', maar hij kwam er later bij het concert niet op terug.

Rob Hoffmann was bij de show en mailde: "Gisteren ben ik bij het concert in Oslo geweest, voor de derde keer deze Europese tour speelde Bruce The River helemaal. Het Frogner Park is een vrij smal maar heel lange concertweide, waarbij Bruce geregeld de 'people in the trees' aansprak. Het publiek had er zin in in het zonnige en warme Oslo. Dat was overdag al te merken in de stad en zeker ook 's avonds tijdens het concert. Het viel mij op dat iedereen, ook helemaal achterin, meedeed en mee bleef doen. De sfeer was fantastisch. Bruce was tijdens het spelen van The River ook in de 'vertelmodus', voor mij was 'Independence Day' met intro dan ook een van de hoogtepunten van de avond.
Na The River bracht Bruce het concert in een andere modus, in hoog tempo volgden de 'feestnummers' elkaar op. Dit keer weinig ruimte voor improvisatie, slechts een bordje haalde de setlist en dat was 'Wrecking Ball'. Geen 'Waitin' on a Sunny Day' deze keer, maar toch kwamen er kids op het podium, omdat Bruce tijdens 'Dancing in the Dark' een heel gezin ophaalde en samen met hen en nog twee dames een feestje ging bouwen.
Na bijna 3 uur en 3 kwartier kwam er een einde aan dit een na laatste concert in Europa, Bruce en de E Street Band hadden duidelijk genoten van Oslo en Oslo van Bruce."

Norbert Frijns was met Hans Tromp in Noorwegen en mailde: "De organisatie rondom de pittoegang was geweldig, zeker vergeleken met Rome. Daardoor konden we op woensdag naar een tv-show gaan waar Steve een interview gaf. Aansluitend zijn we naar het Hard Rock Café gegaan waar Steve een opname maakte voor zijn radioprogramma. Steve was erg goed gehumeurd en vertelde iets over de plaatjes die werden gedraaid. Zo draaide hij een oude versie van 'Stagger Lee' en gaf hij aan dat dit een classic was die door veel artiesten wordt gecoverd. Toen wij aangaven dat Southside dat ook had gedaan, twijfelde hij maar gaf aan dat fans dit waarschijnlijk beter weten dan hij. Steve signeerde en ging met mensen op de foto.
De tweede Osloshow begon plotseling met een pre-show. Bruce zette 'Working on the Highway' in. Na dit nummer zocht hij naar bordjes voor een tweede nummer, maar kon er geen vinden en ging weer het podium af. Voor mij was het de eerste full-River show, perfect na een halve show in Rome en de concerten in Werchter en Den Haag. The River was het eerste album van Bruce dat ik in 1981 kocht en waardoor ik nu nog steeds fan ben. Het verhaal bij 'Independence Day' sloeg bij mij, ondanks dat je weet dat hij dit eerder heeft verteld, als een bom in.  The River is ook zoals ik Bruce ken. Soms pure rock fun, dan weer uiterst romantisch ('I Wanna Marry You' met geweldig intro) maar ook zingend over de problemen van alledag. Hans, die zijn derde The River meemaakte, vond de uitvoering in Oslo als beleving geweldig. Bruce had er echt veel zin in. 'Fade Away' was een hoogtepunt."

Setlist 28-7: preshow: Working on the Highway (soloakoestisch)
Meet Me in the City / The Ties that Bind / Sherry Darling / Jackson Cage / Two Hearts (incl. It Takes Two-eind) / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / I Wanna Marry You (Here She Comes-intro) / The River / Point Blank / Cadillac Ranch / I'm a Rocker / Fade Away / Stolen Car / Ramrod / The Price You Pay / Drive All Night / Wreck on the Highway // Badlands / The Promised Land / Lonesome Day / Wrecking Ball / Because the Night / The Rising / Land of Hope and Dreams / Born in the U.S.A. / Born to Run / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / This Hard Land (soloakoestisch)


'Who'll Stop the Rain' in wintersportstadion Trondheim
26 juli Trondheim, Noorwegen - Granåsen Arena

Springsteen en de E Street Band hebben dinsdag 26 juli in Trondheim, Noorwegen opgetreden. De concertlocatie was een bijzondere: de Granåsen Arena, een stadion waarin skispringen en biatlonwedstrijden worden gehouden. Op de setlist verschenen veel standaardnummers, maar toch ook een paar rarities zoals 'Loose Ends' (dat Bruce op de weg naar de arena op een spandoek aan een brug boven de snelweg had gezien) en 'Radio Nowhere'. Zo'n 37.000 toeschouwers zagen Bruce vanwege de regen openen met John Fogerty's 'Who'll Stop the Rain', een tourpremière.

Henk Kuiper was in Trondheim en mailde: "Het Noorse klimaat kan wisselvallig zijn en dat was het vandaag zeker. Rond de middag was het nog boven de twintig, maar in de loop van de middag daalde de temperatuur met 7 graden, als voorbode van regen en buien. De laatste drie uur voorafgaand aan het concert miezerde het vrijwel onafgebroken, hetgeen direct tot een mooie opener leidde: 'Who'll Stop the Rain'. Om warm te draaien speelde Bruce vervolgens wat uptempo werk waarna hij nummers van The River introduceerde.
Eerste kippenvelmoment was 'Independence Day', voorzien van een meer dan gemiddeld lang introverhaal van Bruce waardoor het publiek muisstil luisterde. In het vervolg van het concert bleek echter al snel dat velen de bekende openingszinnen van de nummers niet kenden en dus niet meezongen, waardoor Bruce langzaam maar zeker overschakelde naar soepele uptempo nummers en weinig akoestisch speelde. Prachtig hoogtepunt was echter een lange sobere versie van 'Racing in the Street' met een hoofdrol voor Roy Bittan aan de vleugel. Maar voor velen was dit geen bekend nummer, er werd gekletst en bier gehaald. Velen leken gekomen voor een feestje en kenden veel werk niet. Zo wist het publiek bijvoorbeeld niet het vraag- en antwoordspel van Bruce en Steve af te maken dat eindigt met 'it's bosstime'. Bruce schreeuwde: 'Is it ski jump time?' 'No!' 'Is it ever- gonna-get sunset time?' 'No,it's ....BOSS TIME'. Steve riep de slotzin in de micro maar kreeg vanuit het publiek geen bijval."


De skischans van de Granåsen Arena (foto: Henk Kuiper).

Henk: "Bruce moest hard werken om het publiek mee te krijgen en na verloop van tijd lukte dat ook wel, maar echt los kwamen de 37.000 bezoekers pas op tweederde van de avond. Niet in de laatste plaats doordat hij bij 'Dancing in the Dark' maar liefst vijf vrouwen, een man en een jongetje van een jaar of negen op het podium haalde. Het jongetje wilde graag meespelen met Max en dat was prachtig om te zien, en daarom mocht hij blijven drummen tijdens het volgende nummer, een gedreven uitvoering van 'Tenth Avenue Freeze-out'. Ondanks de stugheid van het publiek was Bruce onvermoeibaar qua energie en zag je veel speelplezier bij hem en de band. Bruce moest onbedaarlijk lachen toen Nils Lofgren opzettelijk het refrein van 'Darlington County' verhaspelde.
Al met al een mooie avond met naast voornoemde songs fraaie messcherpe uitvoeringen van 'Radio Nowhere' en 'Born in the U.S.A dat wel massaal werd meegezongen en de afsluiter 'Thunder Road' in een indringende solo akoestische versie. Na drie uur en tien minuten was het gedaan, voor Bruce zijn doen dus een korte, maar toch mooie avond met helaas net wat te weinig uitschieters. De scherpe gedrevenheid die ik eerder deze tour in San Sebastian en Den Haag wel zag, bleef nu wat achterwege, maar desondanks zorgde Bruce voor veel blije gezichten onder de Noorse toeschouwers."


Foto: Henk Kuiper.

Setlist 26-7: Who'll Stop the Rain / Badlands / The Promised Land / The Ties that Bind / Sherry Darling / Spirit in the Night / Loose Ends / Two Hearts (incl. It Takes Two-eind) / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Radio Nowhere / Death to My Hometown / The River / Racing in the Street / Darlington County / Working on the Highway / Waitin' on a Sunny Day / I'm on Fire / Candy's Room / She's the One / Because the Night / The Rising / Land of Hope and Dreams // Born in the U.S.A. / Born to Run / Ramrod / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


Ook full River in Göteborg
23 juli Göteborg, Zweden - Ullevi stadion

Springsteen en de E Street Band kwamen gisteravond 23 juli terug voor het derde en laatste concert in Göteborg (eind vorige maand speelden ze er ook twee keer). Bruce en de band werden begroet met een blauw-geel gekleurde boodschap op de beide tribunes ("Welcome Home" en "Bruce E Street") en Bruce had ook een verrassing voor het Zweedse publiek: het gehele River-album werd voor de tweede keer deze Europese tour ten gehore gebracht.





Twintig minuten na acht stapten Bruce en de band het podium op. De tribunes kleurden blauw en geel en de welkomsboodschap werd ontvouwd. De muzikanten bleven hier lang naar kijken en Bruce zei: "I'm impressed!" Toen telde hij af en knalde de band los met 'Meet Me in the City', de outtake van The River. Het was geen heel grote verrassing dat Bruce de integrale albumuitvoering ging doen, het had namelijk al in de krant gestaan dat dit het plan zou worden voor deze show. Bruce zei dat hij iets speciaals voor Göteborg wilde doen, iets wat hij pas een keer eerder in Europa had gedaan (in Parijs): "The River, from top to bottom. And then after that, we're gonna have a house party!"



Jos Westenberg was bij het concert en vond The River-set erg sterk uitgevoerd: "Het blijkt dat het dus toch kan, een albumuitvoering van The River in een groot stadion. Dit is weliswaar Zweden, met een respectvol publiek dat alle nummers kent en uitbundig reageert waar het kan en muisstil is bij de rustige ballads. Het grote open stadion haalde het natuurlijk niet qua intimiteit met de indoor arena's, maar intiemer dan bij het gefluisterde 'Dream Baby Dream' in 'Drive All Night' wordt het in de kleinste arena ook niet. Wat een prachtige versie was dat."



Bij de albumuitvoeringen zijn er weliswaar geen verrassingen op de setlist, maar er zit wel degelijk veel variatie in de uitvoeringen van de nummers. Zo was nu het intro bij 'I Wanna Marry You', over dat het nummer een "day dream" is, veel langer dan eerder in Parijs, waar hij alleen in het Frans zei dat het nummer over de liefde ging (in Parijs was er weliswaar een huwelijksaanzoek aan het begin van het nummer). Ook het einde was heel mooi. Jos: "Bruce zei 'Let's dance', en ging zelf een paar rondjes draaien terwijl hij de sambaballen in de lucht hield. Een intiem moment waar hij eigenlijk met het hele stadion even kort wilde dansen."



Jos: "Ook erg mooi was het lange doorzingen dat de Zweedse fans goed kunnen. Na 'The River', terwijl de band klaar stond om 'Point Blank' te beginnen, bleef het publiek het outtro doorzingen. Bruce moedigde hen aan om dit wat langer aan te houden, door mee te dirigeren. Dit gebeurde later nog een keer, na afloop van 'The Price You Pay', overgaand in 'Drive All Night'."



Jos: "Bij 'I'm a Rocker' had Bruce weer alle aandacht voor een groep vrouwen - een stuk of acht deze keer - die bij veel Europese shows eerder wordt binnengelaten dan het wachtende publiek, dat dagenlang (in Göteborg inmiddels een week) met de roll calls bezig is. Gelukkig was Bruce niet meer afgeleid tijdens 'Fade Away', dat heel een mooi einde kreeg, en 'Stolen Car', voor mij het mooiste deel van de show." Uitbundige grappen en grollen van Bruce en Steve weer bij 'Ramrod', waar ze voor de camera gekken bekken trekken.



'Drive All Night' was volgens Jos een van de mooiste uitvoeringen van dit nummer. De tribunes werden opgelicht met telefoonlampjes. En Bruce voegde een lang stuk van de tekst van 'Dream Baby Dream', dat hij op het einde fluisterend bracht. Anders dan bij andere shows, bijvoorbeeld in Horsens, was er niemand in het publiek die het in zijn hoofd haalde om bij rustige passages iets te roepen of te gaan fluiten."



Na 'Wreck on the Highway' namen Bruce en de band het applaus van het publiek in ontvangst. Het tweede deel dat met 'Badlands' aanving, was daarmee eigenlijk een lange toegift. Jos: "Dit deel was erg standaard, met de keuze deze keer voor 'Candy's Room' en 'She's the One'."



Bij 'Dancing in the Dark' mochten fans met Jake en Soozie dansen. Daarna haalde Bruce een jongen, die ook bij de eerste show in Göteborg 'Waitin' on a Sunny Day' had mogen doen, en de Nederlandse Anjali Ram, die in Den Haag met Garry Tallent al had mogen dansen, het podium op om de gitaaract aan het einde te doen.



Jos: "In 'Shout' kwam de spons- en cape-act weer te voorschijn. Toen Bruce eventjes het podium was afgegaan, riep Steve: 'The boss has left the building. No stadium breaking this time', doelend op de show in 1985 waarbij het oude Ullevi stadion zo beschadigd raakte dat het moest worden gereconstrueerd."
Maar het huidige Ullevi-stadion werd nog wel degelijk getest. Er was een spandoek met de tekst "It's time for the stadium breaker". Bruce ging het doek samen met Steve ophalen om het aan het publiek te laten zien, en 'Twist and Shout' werd ingezet. Bruce liet het publiek aan het einde extra lang op en neer springen, en ook de tribunes werd enthousiast meegesprongen. Bruce keek er genietend naar en riep herhalend: "We're gonna test this stadium!"
Geen akoestisch slotnummer, Bruce nam tijdens de slotakkoorden van 'Twist and Shout' afscheid met de woorden: "Thank you for the beautiful welcome greeting. Thank you for making us feel at home. The E Street Band loves you!", waarna Bruce met de band na ruim drieënhalf uur speeltijd het podium verliet.

Peter Inghelbrecht was ook in Göteborg en mailde: "Het geluid was de eerste nummers zeer slecht, maar na een vijftal nummers kwam dit in orde. Wat mij opviel was het feit dat het album gepassioneerd werd gebracht. De versies werden nu en dan wat uitgesponnen ('The River', 'Independence Day', 'The Price You Pay') om het publiek te laten participeren. En dat deden de Zweden met veel overgave. Bruce had er duidelijk zin in. Ik hield mijn hart vast bij nummers zoals 'Stolen Car' en 'Wreck on the Highway', maar het publiek bleef stil en respectvol (met uitzondering van de VIP's die zich op bepaalde momenten stonden te vervelen - maar dat terzijde). En het album in het Ullevi stadion werkte, ik vond het schitterend! Toch voor een tweede keer op korte tijd een volledig Riveralbum. Van het intieme Bercy naar het gigantische Ullevi. Ik heb ervan genoten.
Wat mij begint op te vallen is het feit dat hoe verder de tour in het schema vordert, hoe meer Bruce zijn krachten spaart. Hij loopt minder, wandelt meer en blijft veel meer rond het middenpodium rondhangen. Maar ik zou direct tekenen mocht ik nog zo'n conditie hebben op die leeftijd.
Het blijft me steeds verbazen hoe de band shows van drieënhalf uur blijft neerzetten. Vooral Max, die heeft geen seconde rust. Ullevi 3 was voor mij de laatste. Het was vreemd om Bruce te volgen op een tour zonder dat er een nieuw album aan verbonden was. Een beetje een reünie-tour revisited. Maar ik vlieg terug naar huis met een goed gevoel. Was dit het laatste E Street Bandconcert? Misschien wel in het stadionformaat, maar het is duidelijk dat "de bende van Bruce" nog niet aan het einde is van zijn latijn."

Setlist 23-7: Meet Me in the City / The Ties that Bind / Sherry Darling / Jackson Cage / Two Hearts (incl. It Takes Two-eind) / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / I Wanna Marry You (Here She Comes-intro) / The River / Point Blank / Cadillac Ranch / I'm a Rocker / Fade Away / Stolen Car / Ramrod / The Price You Pay / Drive All Night / Wreck on the Highway // Badlands / The Promised Land / Candy's Room / She's the One / Because the Night / The Rising / Land of Hope and Dreams / Born in the U.S.A. / Born to Run / Seven Nights to Rock / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Twist and Shout


Foto's: Jos Westenberg.


"Testing the band" in Horsens
20 juli Horsens, Denemarken - CASA Arena

Springsteen en de E Street Band gaven woensdagavond 20 juli een optreden in het Deense Horsens. Bruce opende de show met een tribute aan de overleden zanger Alan Vega in de vorm van 'Dream Baby Dream' en testte de band onder andere met verschillende verzoeknummers. Daaronder drie tourpremières: 'Frankie', 'Follow that Dream' en de Chuck Berry-cover 'You Never Can Tell'. 

Springsteen had niet eerder in Horsens opgetreden. Het proviciestadje Horsens telt 56.000 inwoners en niet alleen de stad was uitgelopen voor het optreden van Springsteen, ook kwamen fans van ver om het optreden in het kleine stadion de CASA Arena mee te maken.

Dat Springsteen de show opende met 'Dream Baby Dream' was te verwachten. Bruce liet al eerder een reactie over de dood van Alan Vega, de frontman van de band Suicide, op zijn website plaatsen. Vega overleed eerder deze week op 78-jarige leeftijd. De zanger schreef het nummer 'Dream Baby Dream' dat Bruce sinds de Devils & Dust-tour op het repertoire heeft staan. Jos Westenberg: "Bruce had het nummer 'Dream Baby Dream' al in de korte soundcheck gerepeteerd." Muriël Kleisterlee: "Toen we in de rij stonden om naar binnen te gaan, kwamen er twee zwarte busjes aanrijden. Even later begon de soundcheck. Na de soundcheck konden de mensen die in de rij stonden de bandleden het podium zien verlaten. Er steeg gejuich op en Bruce zwaaide even."
Een paar uur later kwam hij met de band op, maakte bij zijn begroeting van het publiek een opmerking over de felle zon - sommige bandleden droegen ook een zonnebril - en begonnen samen met de band aan 'Dream Baby Dream'. Voor het eerst dat deze in bandversie werd uitgevoerd." Er was geen traporgel, Nils Lofgrens speelde er accordeon op.


Foto's: Muriël Kleisterlee en Jos Westenberg.

Jos: "De uitvoering werd met emotie gebracht maar de bandversie is niet zo hypnotiserend als de soloversie waar Bruce in 2005 concerten mee afsloot. Bruce speelde zelf gitaar, Nils Lofgren accordeon en de andere bandleden speelden ingetogen mee. Daarna volgde meteen 'The Promised Land'."

Jos: "Aan het begin koos Bruce vooral voor de bekende nummers, zoals 'Badlands' en 'No Surrender' en de te verwachten nummers van The River. Alsof hij geen risico wilde nemen met het publiek in een stad waar hij niet eerder had opgetreden. Het publiek reageerde ook wat rustiger dan bij verschillende voorgaande shows." Muriël: "Je kunt gerust spreken van een erg tam publiek, maar Bruce leek vanaf het begin erg goed gemutst, alsof ze met een grapje het podium opkwamen. Toch kwam de eerste helft het concert nauwelijks van de grond."

Little Steven had het goed naar zijn zin. Bij 'Two Hearts' liet hij een plectrum vallen en nam er eentje van Bruce's microfoonstandaard af. Het intro voor 'Independence Day', in het Engels, was veel uitgebreider dan tot nu toe bij de Europese shows.

Na 'Out in the Street' ging Bruce op zoek naar verzoeknummers. Hij had er eentje gezien in het publiek dat hem en Little Steven goed beviel, maar Bruce haalde eerst verschillende andere grote borden weg. Max Weinberg bleef intussen doorspelen en Bruce riep na een eerste ronde ophaalactie: "Max, give me a break! The Mighty Max Weinberg ladies and gentleman, who always keeps on playing, also between the songs. He will not get payed extra for that."

Bruce zag eindelijk het bordje voor 'You Never Can Tell' weer en haalde het uit het publiek. Dat had hij met de band voor het laatst in 2013 gespeeld tijdens de Wrecking Ball-tour bij het concert in Leipzig. Bruce moest even de akkoorden doornemen, maar al snel werd de rocker van Chuck Berry ingezet. Nils speelde slide-gitaar en er was een solo voor Soozie Tyrell, maar het nummer werd niet bijzonder genoeg uitgevoerd en deed verder niet veel.

'Cover Me' was het volgende verzoek. Bruce nam zelf de lange gitaarsolo's aan het begin en halverwege het nummer. Bruce bleef grappen en grollen uithalen met Little Steven bij het volgende nummer, 'You Can Look'. Steve klopte Bruce op zijn hoofd en Bruce kietelde op zijn beurt Steve onder zijn kin. 

'The River' kreeg een bijzonder fraaie uitvoering. Toch was het voor Bruce lastig om aan het einde, waar hij zelf met falsetstem zingt en mondharmonica speelt, het publiek stil te houden. Er waren enkele toeschouwers die dit en andere stille momenten aangrepen om iets te roepen of the fluiten.

'American Skin' was een mooie uitvoering waar het publiek respectvol en aandachtig op reageerde. Daarna haalde Bruce uit het eerder verzamelde karton het verzoek voor 'Frankie' te voorschijn. "We're going to test the band", zei Bruce. Hij telde af en liet de band aan het intro beginnen. Niet alle bandleden zaten in dezelfde toonsoort dus Bruce stopte er al snel mee: "So far, the band is not doing very good. What key do you play this in? F?" Na opnieuw aftellen volgde daarna wel een mooie en succesvolle uitvoering.

 In 'Darlington County' zat een grappig moment: Bruce was met Nils bij de linker podiumuitloper en Nils moest gaan zingen. Bruce gaf hem de microfoon en nam zelf een biertje aan. Het opdrinken duurde veel langer dan de drie regels tekst, dus Nils improviseerde wat, zong wat "shalala's" en Bruce bleef doordrinken. Toen de beker leeg was, liet Bruce in de microfoon eerst een boer en zong toen pas door.

Na 'Working on the Highway' nog een tourpremière en verzoeknummer, het hoogtepunt in de set: 'Follow that Dream'. Ook hierbij zei Bruce dat hij de band opnieuw wilde testen. Voor dit nummer slaagde iedereen met vlag en wimpel. 'I'm on Fire' volgde hierop, waarna de set met 'Because the Night' en 'The Rising' naar het einde met 'Land of Hope and Dreams' toe liep.

De eerste toegift was het mooie 'Backstreets'. Muriël: "Heel jammer dat er een paar mensen door het slotstuk, waar Bruce zachtjes 'Forever friends' bleef zingen, begonnen te fluiten en te schreeuwen. Bruce stak beide armen de lucht in en maakte daarna maar een eind aan het nummer. Met 'Born in the USA' kreeg het publiek wat ze graag wilde, een bekende stamper om uit volle borst mee te zingen."

Steve en Bruce kropen weer in hun rol als komiek tijdens 'Ramrod': gekke bekken trekkend voor de camera en met de andere mobiele E Streeters de kont schudden op de rand van het podium.

Tijdens 'Dancing in the Dark' werd er een grote groep mensen uit het publiek gehaald, iemand om met Max Weinberg mee te drummen, danspartners voor Jake Clemons en Soozie Tyrell, twee danspartners voor Bruce en nog een jongen om gitaar te spelen. Jos: "Er werden wel honderd verzoekbordjes omhoog gehouden, veel mensen willen een momentje op het podium beleven."

In 'Shout' werd de James Brown-act met de cape weer van stal gehaald. Daarna stuurde Bruce de bandleden van het podium om de show soloakoestisch af te sluiten met 'Thunder Road'. "We'll be seeing ya", waren de laatste bemoedigende woorden voordat Bruce zelf van het podium stapte.

De Europese tour loopt nu op zijn einde. Zarerdag is nog een show in Göteborg, daarna volgen er twee in Noorwegen en op 31 juli vindt in Zürich het laatste Europese concert plaats.

Setlist 20-7: Dream Baby Dream / The Promised Land / Badlands / No Surrender / The Ties that Bind / Sherry Darling / Two Hearts (incl. It Takes Two-eind) / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / You Never Can Tell / Cover Me / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / The River / American Skin (41 Shots) / Frankie / Darlington County / I'm a Rocker / Working on the Highway / Follow that Dream / I'm on Fire / Because the Night / The Rising / Land of Hope and Dreams // Backstreets / Born in the U.S.A. / Born to Run / Ramrod / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


'New York City Serenade' in Rome
16 juli Rome, Italië - Circus Maximus

Springsteen en de E Street Band hebben op zaterdagavond 16 juli in Circus Maximus in Rome opgetreden. Bruce verscheen niet alleen met de E Street Band op het podium maar bracht ook een strijkorkest mee voor het openingsnummer 'New York City Serenade', op herhaling na de uitvoering in Rome van de Wrecking Ball-tour in 2013. De show bevatte verder de tourpremières van 'Summertime Blues' en de soloakoestische uitvoering van 'The Ghost of Tom Joad'.

Het Circus Maximus, waar in de Romeinse tijd wagenrennen werden gehouden, is de tourstop met de rijkste geschiedenis. Bruce en de band werden bij opkomst door het publiek begroet met rode hartjes; er waren honderden papieren bordjes in de vorm van een hart uitgedeeld.

Leon Vendonschot was bij het concert en mailde zijn recensie: "Om precies acht uur zakte de zon onder het enorme podium op Circus Maximus, twintig minuten later namen in het schemerdonker op het podium strijkers plaats en kwamen Bruce en de band (met Patti) op. Het publiek, hiervoor nog in slaap gewiegd door de murmelende pruik Adam Duritz die voor de zoveelste keer zelfs de allermooiste nummers van zijn Counting Crows om zeep hielp met zijn geïmproviseerde zanglijnen, was meteen bij de les.
Bruce oogde vrolijk, en reageerde zeer enthousiast op de vele kartonnen hartjes die omhoog werden gestoken: opnieuw was de ontvangst in Italië zeer hartelijk. Het verschil met Bercy in Parijs eerder deze week is enorm: Circo Massimo is een enorm uitgestrekt terrein, dat zo lang is dat er op twee plekken op het veld nog schermen hingen om iedereen maar iets te kunnen laten zien. Toch begon Bruce voor de derde keer deze week gewaagd: met een 12 minuten durende, prachtige versie van 'New York City Serenade'.
Het eerste verzoek kwam al meteen na 'Badlands': 'Summertime Blues'. Ook de twee volgende verzoekjes, na een blok van zeven The River-nummers, waren covers: 'Boom Boom' stond op een plastic gitaar die Bruce kreeg aangereikt en waar hij lachend
op reageerde (zoals eigenlijk op alles dat vanavond in het publiek gebeurde), en de erop volgende 'Detroit Medley' stond op een petje dat hij tijdens het spelen ervan ook op hield. In de strakke en ronkende van 'Boom Boom' excelleerde hij zelf op gitaar. Dat dit de drie nummers waren waar het Italiaanse publiek met succes om vroeg is tekenend voor de sfeer op het veld: dit publiek wilde feest, en kreeg dat ook. Dat was mooi, en tegelijk ook lelijk: het publiek in Rome deed me denken aan dat in Milaan, maar dan de beschonken zaterdagavondversie ervan. Ik stond zelf redelijk vooraan op het veld, en heb nog nooit zoveel mensen zoveel lol zien hebben zonder naar het podium te kijken. De beleving van een Springsteen-show op deze avond was voor veel mensen: in een kring met je vrienden elkaar vasthouden, en de teksten die je kent zo hard mogelijk in elkaars smoel brullen. En tijdens de teksten die je niet kent nieuw bier halen en zo hard mogelijk praten.
Voor een deel van dit publiek was het denk ik al een geslaagde avond geweest als Bruce vier uur lang 'Shout' had gespeeld, en om de minuut 'Rome!' had geroepen. Het was het soort enthousiasme dat aan de haal gaat met de artiest, die alleen nodig lijkt om een startschot te geven. Tekenend voor de klasse van Springsteen blijft natuurlijk dat hij dit volk niet alleen geeft wat het wil, maar ook wat hij wil brengen, en de hoogtepunten waren vanavond weer groots: 'Drive All Night' en 'Jungeland' kwamen wederom uit zijn tenen, en de grote verrassing kwam na 'Death to My Hometown': op verzoek van de 'social workers' in Italie speelde hij 'The Ghost of Tom Joad' in de akoestische oerversie. Prachtig."



Leon: "Ook 'Tougher than the Rest' met Patti was weer mooi: het blijft ontroerend om ze samen 'The road is dark / And it's a thin thin line / But I want you to know I'll walk it for you any time' te horen zingen aan dezelfde microfoon. Voor slotnummer 'Land of Hope and Dreams' wachtte Bruce tot twee keer toe met zingen, alsof hij even naar woorden moest zoeken. Toen zei hij: 'This is for the Nice victims. For my French brothers and sisters', en zette hij alsnog in."



Gerrit Peeters was bij het concert en mailde: "De locatie tussen de Romeinse oudheid was uniek en voorspelde een pracht van een concert. En dat werd het ook. Meteen na het verplichte 'Once Upon a Time in the West'-intro startte Bruce met 'New York City Serenade' begeleid door een strijkorkest, net zoals hij in 2013 op dezelfde moderne paardenrenbaan deed. Het klonk heerlijk in de vallende avond in een zacht temperatuurtje. De band kwam meteen op dreef met 'Badlands' en het passende 'Summertime Blues'. 'Independence Day' was een volgend hoogtepunt en daarna speelde hij soloakoestisch 'The Ghost of Tom Joad', een verzoeknummer voor een lokaal goed doel. Patti was er ook bij en daarom kon 'Tougher than the Rest' niet ontbreken. De samenzang met Patti tijdens 'The River' deed denken aan de concerten in Rotterdam in '85 en '88. Van 'Drive All Night' kan ik niet genoeg krijgen, het was net als in Milaan voorzien van enkele regels uit 'Dream Baby Dream'. De toegiften waren de klassieke set, net als in Milaan aangevuld met "Boss time" 'Ramrod'. 'Thunder Road' sloot het concert af na ongeveer 3 uur en 55 minuten. Rome kreeg een speciale behandeling, dit was een prachtig concert in een speciaal decor en een mooie setlist."


Foto's: Alain Van Rentergem.

Ook Robert van Houten was bij het concert en appte: "De band had er duidelijk zin in. Bruce zocht veel contact met het publiek. Een leuk moment was toen Steve zijn tekst kwijt was in de 'Detroit Medley'. Er werden witte petjes uitgedeeld en iemand had daar een verzoek opgeschreven. Ook Nils Lofgren was lekker opvallend aanwezig. Mooie uitvoeringen van 'Point Blank' en 'Drive All Night', waarin hij het veld met meer dan zestigduizend Italianen doodstil kreeg. Prachtig. Mijn vriendin en ik hebben genoten. We hadden een mooie plek in de pit, de roll calls en het opstellen voor het concert verliep wel een beetje rommelig, op zijn Italiaans."

Er werden witte petjes ter bescherming tegen de zon uitgedeeld. Een fan had hierop een verzoek voor de 'Detroit Medley' geschreven dat Bruce speelde (foto: Alain Van Rentergem).

Evert Jelgerhuis was ook in Rome en schreef: "Goede show! Hoogtepunt was 'New York City Serenade'. Qua opbouw volgde het concert Parijs 1. Bruce was zeer energiek en hij sprak wat meer, hij noemde Rome mooiste stad ter wereld. Hij prees het meezingen van de Italianen. 'Land of Hope and Dreams' droeg hij op aan 'our brothers and sisters from Nice'. Een grappig moment was een man met een sign om met Soozie te dansen, hij stond naast me maar kwam podium niet op!"

Setlist 16-7: New York City Serenade (met strijkersorkest) / Badlands / Summertime Blues / The Ties that Bind / Sherry Darling / Jackson Cage / Two Hearts (incl. It Takes Two-eind) / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Boom Boom / Detroit Medley / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / The Ghost of Tom Joad (soloakoestisch) / The River / Point Blank / The Promised Land / Working on the Highway / Darlington County / Bobby Jean / Tougher than the Rest / Drive All Night / Because the Night / The Rising / Land of Hope and Dreams // Jungleland / Born in the U.S.A. / Born to Run / Ramrod / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière



'Iceman' en full River-show in Parijs
13 juli Parijs, Frankrijk - AccorHotels Arena (Bercy)

De fans bij het tweede show in de Parijse AccorHotels Arena (Bercy Omnisports) kregen op woensdag 13 juli twee grote verrassingen van Bruce en de E Street Band voorgeschoteld. Allereerst was de opener 'Iceman', de outtake van Darkness on the Edge of Town, een verrassing van groot formaat maar de integrale uitvoering van The River, de enige uitvoering in Europa, was waar veel fans op gehoopt maar niet meer verwacht hadden.

De indoor arena in Parijs leent zich goed voor een full River-show. Niet de massaliteit van een groot veld of stadion, maar een meer intieme locatie zonder daglicht, waarin de thema's van The River goed tot recht kunnen komen. Bercy was tot de nok toe gevuld met fans die ook bij de stille nummers met ingehouden adem luisterden. De eerste show op maandag leek een voorbode, toen Bruce en de band al vijftien nummers van The River presenteerden.Astrid van der Werf was bij het concert en mailde: "The River was het allereerste Springsteen-album waar ik naar ging luisteren, 35 jaar geleden. En het is altijd een van mijn favorieten gebleven. Die plaat is de setlist van het leven, met geluk, plezier, liefde, tegenslag en verdriet. Zo voelde het gisteravond in Parijs ook. Het tweede concert in de Bercy was alles wat je als fan kunt wensen."

Bruce en de band begonnen woensdagavond (opvallend: Patti was weer afwezig) aan een van Springsteens meest duistere nummers uit zijn repertoire, het obscure 'Iceman', dat pas een keer eerder met band, tijdens de High Hopes-tour in 2014 in Charlotte, live was gespeeld.


Foto's: Jos Westenberg en Muriël Kleisterlee.

Bruce nam daarna een telecaster voor de E Street-versie van 'Lucky Town', de derde uitvoering van dit nummer de tour (eerder gespeeld in Göteborg en Milaan). Bruce nam zelf de gitaarsolo voor zijn rekening. Jos Westenberg: "Fijn om te zien dat de E Street Band zich ook nummers uit de E Street-loze periode zo eigen gemaakt heeft." Bruce nam na dit nummer het woord en sprak tegen het publiek in het Frans. Hij kondigde speciaal voor Parijs de gehele uitvoering van The River aan. Er steeg een gejuich op in de zaal; veel fans die niet de kans hebben gehad een concert in het voorjaar in Amerika te hebben gezien, konden hun geluk niet op.
'Independence Day' kreeg een langer gesproken intro van Bruce, in het Engels deze keer, over de achtergrond van het nummer: het eerste nummer dat Bruce over de vader-zoonthematiek schreef, in een setting van een keukentafelgesprek waarbij twee mensen moeite hebben elkaar te begrijpen maar wel van elkaar houden.


Foto: Martijn Harleman.

Bij 'Hungry Heart' durfde Bruce het aan om de crowdsurf te ondernemen. Jos: "Dat was een gewaagde actie. De pit was bij lange na niet vol en er was veel ruimte. Het publiek moest echt samendrommen in het midden om Bruce over de uitgestoken handen naar het podium te dragen. Little Steven moest de mensen vooraan erop wijzen dat ze Bruce moesten omdraaien als hij aan de rand van het podium was gekomen, omdat hij anders niet goed uit het publiek kon stappen. Jake en Nils hielpen Bruce uiteindelijk het podium op."

Bruce nam bij nummers zoals 'Out in the Street' uitgebreid de tijd om ook te spelen bij de toeschouwers achter het podium. 'I Wanna Marry You' kreeg een kort gesproken intro, in het Frans zei Bruce dat het nummer over de liefde ging. Wel zongen Bruce (met sambaballen in de hand) en Steve het mooie 'Here She Comes'-intro, totdat Bruce een spandoek vooraan in de pit opmerkte.

Een man liet Bruce weten zijn vrouw ten huwelijk te willen vragen. Bruce nodigde hem en zijn aanstaande vrouw uit om het huwelijksaanzoek op het podium te doen. De man knielde en de vrouw zei ja. Bruce zei: "I now pronounce you husband and wife in het name of rock 'n roll."

Na 'The River' bleef het publiek doorzingen en wachtte Bruce wat langer met de start van het intro van 'Point Blank'. Deze uitvoering was net als bij de eerste show in Parijs een hoogtepunt. Opnieuw fluisterde Bruce de laatste regels, waarbij hij herhalend "Point Blank" bleef zingen.

Na 'I'm a Rocker' volgden 'Fade Away' en 'Stolen Car'. Jos: "Voor mij zijn deze twee nummers een hoogtepunt in The River-set. De uitvoeringen van 'Fade Away' in de Verenigde Staten waren telkens anders, er zat elke show weer variatie in de details van dit nummer. Ook nu was het einde prachtig gezongen. Het sombere 'Stolen Car', deze keer zonder gesproken intro uitgevoerd, is zeer aangrijpend en het is teleurstellend dat Bruce deze twee nummers tot nu toe in Europa heeft genegeerd. Prachtig voor alle aanwezigen in Parijs, maar erg jammer voor fans die dit hebben moeten missen."

Voor 'Ramrod' waarschuwde Bruce dat dit het nummer was waar maandag de zekeringen bij doorsloegen. Het incident van de stroomstoring werd nog even extra uitgemolken toen Bruce aan Steve vroeg hoe laat het was: "Quitting time? Sexy time? Fuse blowing time? Boss time!"

Muriël Kleisterlee: "Bij 'The Price You Pay' raakte Bruce geïrriteerd door een vlieg die om zijn gitaar bleef rondzoemen. Met een paar zwaaiende handbewegingen probeerde Bruce het te verjagen." Het beest was alweer vertrokken toen Bruce aan het magistrale 'Drive All Night' begon. Bij afsluiter 'Wreck on the Highway' begon Bruce de zang in een verkeerde toonsoort, maar hij corrigeerde dat snel. Aan het einde verklaarde Bruce dat The River in feite over tijd gaat, die doortikt wanneer je volwassen wordt en je je realiseert dat je maar beperkte tijd hebt om je bestaan op te bouwen.

"That's The River", zei Bruce. Het leek alsof hij daarna blij was om verder te gaan met de rest van de set, die aanving met 'Badlands'. Nils Lofgren excelleerde bij 'Because the Night'.

Er volgden geen verrassingen meer, Bruce nam na 'The Rising' zelfs niet meer de tijd om applaus van het publiek in ontvangst te nemen maar ging direct door met 'Born in the USA', normaliter de start van de toegift. Max Weinberg kreeg aan het einde de spotlight van Bruce.

Voor 'Dancing in the Dark' haalde Bruce verschillende danspartners op het podium, een man voor Soozie Tyrell, de Nederlandse Shui Fan voor Jake Clemons en een kind voor hemzelf. Een jonge Spaanse fan mocht op gitaar komen meespelen. De jongen ging pas van het podium af nadat hij een selfie met Bruce had gemaakt.

Na 'Tenth Avenue' volgde 'Shout', zoals standaard het geval is. Bruce stelde de E Street Band voor en noemde hen "the grass mowing, fuse blowing E Street Band", refererend aan de stroomuitval van maandag en aan het gras dat boven op Bercy groeit. Bruce wilde de cape-act aan het einde weer doen, maar Steve zei dat die niet voorhanden was. Dus vroeg Bruce Little Steven om hem net als bij de Wrecking Ball-tour een douche met een waterspons te geven.

Het slot van de avond was het soloakoestische 'Thunder Road'. Bruce bedankte het publiek uitgebreid, dankte hen voor twee geweldige avonden.

Jasper Nijs mailde na de show: "Na twee keer Dublin, Den Haag en Werchter was de tweede avond in Parijs mijn vijfde en laatste show van deze tour. Net als vier jaar geleden in Bercy heb ik de kaartjes pas een week of twee van tevoren gekocht en óók net als toen hadden we plaatsen op de eerste rij achter het podium. (Nou ja, onze rij was eigenlijk de tweede rij achter het podium, maar aangezien de voorste rij niet verkocht bleek te zijn, hebben we maar even een stapje naar voren gedaan.) En wat een geweldige plekken zijn het toch! Precies midden achter het podium en dus ook recht achter Max en Bruce. Natuurlijk staan Bruce en band een groot gedeelte van de show met de rug naar ons toe, maar het fantastische uitzicht op het publiek in de pit en op de vloer maakt veel goed. Alsof je zelf meedoet op het podium! En de keren dát Bruce achter op het podium een rondje langs het publiek maakte, was hij ook vol aandacht voor het publiek. Ook Steve en vooral Jake bemoeiden zich veel met ons. Alle onderlinge seintjes tussen Bruce en de bandleden en het feit dat Nils zijn vingers regelmatig even in een bakje ijs houdt om daarna weer verder te kunnen spelen, zijn ook dingen die ik niet meekrijg vanaf mijn gebruikelijke plekje in de pit.
Waanzinnig om het hele publiek in de volgepakte arena los te zien gaan. Alle handen de lucht in, tot aan de achterste rij! Gelukkig kregen wij geen verzoekjes van onze achterburen of we wilden gaan zitten zodat ik het hele concert helemaal heb kunnen beleven zoals het hoort: dansend, springend, klappend, schreeuwend en ontroerd stil. Dankjewel Bruce en dankjewel publiek! Beter kan het niet worden!"

Setlist 13-7: Iceman / Lucky Town / The Ties that Bind / Sherry Darling / Jackson Cage / Two Hearts (incl. It Takes Two-eind) / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / I Wanna Marry You (Here She Comes-intro) / The River / Point Blank / Cadillac Ranch / I'm a Rocker / Fade Away / Stolen Car / Ramrod / The Price You Pay / Drive All Night / Wreck on the Highway / Badlands / The Promised Land / Growin' Up / Because the Night / The Rising / Born in the USA / Born to Run / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière




Stoppen slaan door in Parijs
11 juli Parijs, Frankrijk - AccorHotels Arena (Bercy)

Springsteen en de E Street Band gaven maandagavond 11 juli het eerste van twee optredens in de Parijse AccorHotels Arena (Bercy). Patti was ook in Parijs en speelde mee in de band. In het begin van de show zaten veel verrassingen, zoals de piano-opener 'Incident on 57th Street', 'Reason to Believe', 'Into the Fire' en 'Nebraska'. Maar het meest opmerkelijk was dat de stroom uitviel uit tijdens 'Ramrod' waarna Bruce en de band zonder zaalgeluid langs de pit wandelden en Bruce, zittend op het podium handtekeningen uitdeelde en de rust zelf bleef terwijl achter de schermen met man en macht gewerkt werd om de elektriciteit weer aan de praat te krijgen.

Bruce verscheen om tien over half acht alleen op het podium. "Bonsoir Paris. Comment allez-vous?" Hij liep naar de piano, ging zitten en begon aan een prachtige uitvoering van 'Incident on 57th Street'. De laatste keer dat Bruce in  Bercy optrad, in 2012, speelde hij het nummer ook maar dan met band, maar deze uitvoering achter de piano was minstens zo mooi. Het was geen tourpremière, op 29 mei speelde Bruce deze opener ook al bij de tweede show in Dublin. Na Springsteens solouitvoering verscheen de E Street Band op het podium, Roy Bittan applaudiseerde met bewondering voor Bruce en Little Steven kneep hem in zijn wang.


Foto's: Jos Westenberg & Muriël Kleisterlee

'Reason to Believe', in de bluesrockuitvoering zoals bij het begin van de Magic-tour in 2007 wel vaker gespeeld werd, was wel een tourpremière. Bruce speelde mondharmonica en gebruikte een distorted zangeffect op de microfoon waarmee hij al schreewend het publiek opzweepte. De temperatuur in de pit raakte direct tot aan het kookpunt. Ook opvolger 'Badlands' hield de energie in de zaal hoog. Daarna een rustmoment: "I met a fellow at the hotel yesterday who lost his wife recently. This is for them", zei Bruce, waarna een emotionele versie van 'Into the Fire' (voorafgaand aan de afgelopen shows al een paar in de soundcheck geoefend) volgde.


Nils speelt dobro op 'Into the Fire'.

Bruce en de band begonnen daarna aan negen nummers van The River achter elkaar. 'Jackson Cage' kreeg een bijzonder intense uitvoering, Bruce zong het laatste couplet met een verbeten trek op zijn gezicht. Little Steven kreeg de hoofdrol in 'Two Hearts'.

Voor 'Independence Day' sprak Bruce een regel in het Frans: "C'est la première chanson que j'ai ecrit sur le fils et son père." De zaal in Bercy is de kleinste locatie die deze Europese tour wordt aangedaan en met het grotere Parken-stadion in Kopenhagen is dit ook de enige overdekte arena waar Bruce en de band optreden. Toch koos Bruce niet voor een crowdsurf over het publiek in de pit tijdens 'Hungry Heart'. Hij riep Jake Clemons om met saxofoon naar hem toe te komen op het podiumpje achter de pit.



Net als in Oslo dachten sommige fans met zo veel River-nummers achter elkaar dat het album uit 198o integraal gespeeld zou gaan worden, maar na 'You Can Look' kwam 'Death to My Hometown', dat een einde maakte aan de River-reeks en (voorlopig) aan de illusie dat er in Europa nog een full-River show gespeeld wordt.



De soloversie van 'Nebraska' was een hoogtepunt in de set. Bruce kreeg de schreeuwers in het publiek na het eerste couplet stil en het verhaal over moordenaar Charles Starkweather kwam goed over in de zaal. Ook 'The River' en 'Point Blank' werden voor een grotendeels stil en respectvol publiek gespeeld. Vooral laatstgenoemde was een prachtige uitvoering, waarin Bruce aan het einde fluisterend "Point Blank" bleef herhalen.



Na drie ingetogen nummers een partynummer met een ietwat macabere inhoud: "When I die bury my bones at the Cadillac Ranch!", riep Bruce vooraf. Steve, Nils en Soozie kregen alledrie een lange solo. 

Na 'I'm a Rocker' en 'Darlington County' (waar Bruce en Patti lang de shanana's aan het einde bleven doorzingen) volgde het Patti-duet in de vorm van 'Tougher than the Rest'.



Bij 'Drive All Night' verlichtten tientallen mobiele telefoons de tribunes, wat bijdroeg aan de sfeer tijdens dit nummer.

Nils Lofgren toonde zijn virtuose gitaarspel tijdens een waanzinnige uitvoering van 'Because the Night', waarna de set met 'The Rising' en 'Land of Hope and Dreams' naar het einde toeliep.

Als eerste toegift had Bruce een nummer gekozen dat hij "pour Paris" wilde doen. Hij moest het publiek wel tot stilte manen. Daarna volgde een mooie versie van 'Jungleland', waarbij de E Streeters Roy Bittan, Little Steven, Max Weinberg, Garry Tallent, en Jake Clemons en Soozie Tyrell allemaal een glansrol kregen. 

Bij 'Born to Run' verschenen plots Elliott Murphy en diens zoon Gaspard op het podium. Geen grote verrassing dat de in Parijs woonachtige Murphy meespeelt, want het is de laatste jaren vaste prik dat hij als special guest komt meedoen. Bruce viel na de solo op zijn kniën en maande iedereen in het publiek de handen in de lucht te steken.



Na 'Born to Run' kwam 'Ramrod', wat onbedoeld het hoogtepunt van de avond werd. Het overgrote deel van het nummer verliep zoals gewoonlijk, Bruce zong: "Steve, look over yonder, see the Eifel tower lights." En net toen de tekst voorbij was, klonk een harde knal, vielen het zaalgeluid en de podiumlichten uit en even daarna was er rook te zien bij een van de lampen boven het podium.



Bruce en de band moesten erom lachen. De microfoons deden het niet meer, en alleen de gitaarversterkers, de saxofoon en de drums waren te horen. Er was een brandlucht te ruiken. Nils en Charlie namen allebei een accordeon, en Bruce nam Nils, Charlie, Jake en Patti mee op een heel lang rondje achter de pit langs.

Op het podium bleven Little Steven, Roy Bittan, Garry Tallent, Max Weinberg (die bleef doorspelen) en Soozie Tyrell achter. Intussen verschenen ook Jon Landau, George Travis en Kevin Buell op het podium. Toen Bruce weer terug was, stopten ze met spelen en was er tijd voor lang overleg. Intussen klonk er over de omroepinstallatie een Franse boodschap, waarin het publiek werd gevraagd rustig naar buiten te gaan. Bruce kreeg zelf een andere boodschap te horen, namelijk dat er hard gewerkt werd aan een oplossing. Die zou nog vijf minuten duren. Bruce haalde een groot stuk karton uit het publiek en schreef op de achterkant "5 mins", om zo duidelijk te maken dat er even een pauze zou zijn. Bruce ging op de rand van het podium zitten en begon rustig handtekeningen te zetten op bordjes en op concertkaartjes. Astrid van der Werf was ook bij het concert en mailde: "Zo'n stroomstoring is vermakelijk en sfeerverhogend. En niemand lost dat zo goed op als de Baas: hoe hij 'Ramrod' doorspeelde zonder zaalgeluid, daarbij met band met al de pit inliep (via de Hungry Heart-route), handtekeningen uitdeelde en er uiteindelijk weer vol inging, is zo ontzettend mooi. De videoschermen gingen niet meer aan en de zaallichten niet meer uit. Maar wat is er nou mooier om een bandje te zien, op een kaal podium waarbij maar één ding telt en dat is de rock-'n-roll. Het publiek ging tot op de hoogste tribunes helemaal uit de bol."



Na een poos deden de microfoons en het zaalgeluid het weer en Bruce vroeg: "Steve, is it quitting time? Is the fuse blowing time?" "It's boss-time!" antwoordde Steve en de eindsolo werd ingezet. Het licht op het podium was niet volledig hersteld, slechts een deel van de lampen deden het, voor de rest was het zaallicht dat aan was.



Het is niet de eerste keer dat een concert van Bruce in Bercy met technische problemen te kampen heeft. In 2012 werd de Apollo-medley onderbroken door een gesprongen zekering en viel de airco uit. Maar de technische problemen gisteravond duurden zeker 15 minuten waarin onduidelijk bleef of het concert nog gewoon verder kon. Wat Tim Marks, die ook bij het concert was opviel, was dat het geluid erg goed was: "Ik heb Bruce inmiddels op vele locaties mogen zien maar deze helderheid en intensiteit van het geluid komt vrij zelden voor. Vooral de lage tonen waren geweldig. Natuurlijk helpt een kleine locatie als deze mee en de locatie had ongetwijfeld invloed op een aantal keuzes in de setlist. Zo was de opening met 'Incident' echt briljant, Bruce kreeg volop complimenten van Steve, en was het later muisstil tijdens een mooie solo-uitvoering van Nebraska. Overigens was het een ontzettend fijn publiek: luidruchtig en enthousiast op de goede momenten, maar heel stil tijdens rustige nummers. Ook buiten de pit niemand aan het lopen voor toilet en drinken, echt een sfeer zoals het bij een concert van Bruce hoort."

De podiumbelichting bleef na het herstel van de elektriciteit minimaal. Bruce zette het concert voort met 'Dancing in the Dark', 'Tenth Avenue Freeze-out' en 'Shout'. Bij het voorstelrondje noemde Bruce "Rock out with the fuse blowing E Street Band". De James Brown-act aan het einde waarbij Bruce voortijdig het podium verlaat, werd nu met een echte cape waarop "The Boss" stond gedrukt, uitgebreid.





'Bobby Jean' was nog een extraatje voordat Bruce de avond soloakoestisch afsloot met 'Thunder Road'. Hij bedankte het publiek voor het geduld deze avond en zie iets als: "It was a surprising night. The electricity was on, off, on." Hij nam afscheid met de woorden: "We will see you in another night." Het volgende concert is woensdag, hopelijk dat dit zonder technische problemen verloopt.

Leon Verdonschot was ook bij het concert en mailde: "Het zal de geschiedenis ingaan als De Avond Dat De Stoppen Doorsloegen (onvergetelijk beeld: mensen die toch in enige paniek, want alarm dat afgaat in een concertzaal in Parijs, de tribunes verlieten, en Max die onverstoorbaar blijft doormeppen), maar ik vond het ook wel de avond die duidelijk maakte wat mogelijk is op een kleinere plek, zonder 70.000 tot 100.000 mensen op verre tribunes die je ondanks wegwaaiend geluid bij de les moet houden.
Met al die in volle concentratie gebrachte kleinere nummers (met 'Into the Fire' en 'Nebraska' als grote verrassingen) had ik gisteren even het gevoel de voorbode te zien van wat we hierna zullen meemaken: Bruce solo, weg van de bordjes en het feestgedruis, met een goed geluid en voor een aandachtig publiek, en niet de energie, maar de teksten centraal. Totaal anders, maar zo realiseerde ik me gisteren: het volgende mooie vooruitzicht."

Setlist 11-7: Incident on 57th Street (solo piano) / Reason to Believe / Badlands / Into the Fire / The Ties That Bind / Sherry Darling / Jackson Cage / Two Hearts (incl. It Takes Two) / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / Nebraska (soloakoestisch) / The River / Point Blank / Cadillac Ranch / I'm a Rocker / Darlington County / Tougher than the Rest / Drive All Night / Because the Night / The Rising / Land of Hope and Dreams // Jungleland / Born to Run (met Elliott en Gaspard Murphy) / Ramrod / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière/special guest


Festivalset met twee fanmomenten op Werchter
9 juli Werchter, België - TW Classic

Springsteen en de E Street Band sloten gisteravond Torhout/Werchter Classic af met een twee uur en drie kwartier durende show. Zoals verwacht koos Bruce voor nummers die bij het grote publiek in de smaak vallen. Toch was er ook ruimte voor twee soloakoestische uitvoeringen die waarschijnlijk alleen de fans, talrijk aanwezig op het grote festivalterrein, deed opveren: 'Mansion on the Hill' en 'If I Should Fall Behind'.



Net tegen tien uur betraden Bruce en de band het podium waar eerder op de dag artiesten als Simply Red, Lana Del Rey en Lionel Richie speelden. Judith Scheper was erbij en mailde: "Het was een heel mooie show. Bruce had er volgens mij behoorlijk zin in en ook Little Steven was goed op dreef; er werd veel gelachen, gedanst en de gitaarsolo’s waren erg goed. Bruce leek nog wel een beetje verkouden, dat zagen we vooral omdat hij zichtbaar een paar keer zijn neus leegde op het podium en daarvoor. Maar dat mocht de pret niet drukken, want de show was erg strak. Het publiek in Werchter moest wel een beetje op gang komen, waarschijnlijk omdat het een festival was, daar moesten Bruce en de rest nog wel een paar keer om lachen; bij 'Hungry Heart' en 'Waitin' on a Sunny Day' werd niet superhard meegezongen.



Bruce ging heel veel in op de signs, benoemde ze een paar keer en nam er veel aan, met als absolute hoogtepunt 'American Skin (41 Shots)'. Een prachtige uitvoering en misschien dat hij voor dit bord koos vanwege de gebeurtenissen van afgelopen tijd in de Verenigde Staten, in ieder geval zorgde het voor kippenvel.
Opvallend was dat 'Thunder Road' een sign request was, dus die kwam al vrij vroeg. Een jongen vooraan had 'Mansion on the Hill' op zijn bord geschreven en dat zorgde voor een heel mooie akoestische onderbreking in het midden van de show. Bruce zocht veel contact met het publiek en dat vonden de mensen in Werchter erg leuk."

Ook Bart Noordegraaf was bij het concert, hij had een andere ervaring: "Het is een raadsel waarom Bruce voor weides kiest en al helemaal waarom hij festivaloptredens aan zijn tourlist toevoegt. De voorgaande artiesten op TW waren van een bedroevend niveau, maar de Belgische 'fans' deden er niet voor onder. Natuurlijk, Bruce en de band speelden goed en, kaartjes kopend voor Werchter kan je meer een festivaloptreden en festivalpubliek verwachten. Maar een publiek dat veelal bestaat uit alleen maar dronken mensen heb ik nog niet bij concerten meegemaakt. Toen The Boss en de E Street Band het podium al even voor tienen betraden, was de helft van het publiek dan ook te lam om er iets van mee te krijgen. Ook net buiten de pit, waar je dus ook nog wel wat meer liefhebbers zou verwachten, leek men enkel op de hits te wachten en werd er bij de wat 'onbekendere' nummers ruimschoots doorheen geschreeuwd. Voeg daar een slecht opgezet festivalterrein en -organisatie bij en men kan enkel nog hopen dat Springsteen België, of in ieder geval dan toch de festivals, links laat liggen."

Nico Broekzitter mailde: "Het concert in Werchter was teleurstellend qua lengte, maar dat was te verwachten. De uitschieters uiteraard '41 Shots', 'Mansion on the Hill' en de afsluiter 'If I Should Fall Behind'. Samen met mijn zus stonden we in het linkervak (bijna) helemaal voorin en hebben we van de dronken bezoekers niets gemerkt. Alles verliep vlekkeloos, van pendelbus tot en met pitplaats. In de pit hing een zeer gemoedelijke sfeer maar inderdaad niet zo fanatiek als ik gewend ben. Het aantal mensen die op het podium worden gehaald lijkt steeds gekker te worden. Voor de mensen in kwestie leuk, maar ik krijg af en toe een plaatsvervangend schaamte gevoel bij volwassen mannen die met Soozie willen dansen. Mijn persoonlijke hoogtepunten waren 'Badlands', 'Bobby Jean' (laatste van de toegift, een na laatste van het concert), 'Darkness' en 'The Promised Land'."



Setlist 9-7:
Prove it All Night / Darkness on the Edge of Town / No Surrender / The Ties that Bind / Sherry Darling / Spirit in the Night / Thunder Road / Hungry Heart / Cover Me / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / Mansion on the Hill (soloakoestisch) / The River / American Skin (41 Shots) / The Promised Land / Darlington County / Waitin' on a Sunny Day / Because the Night / The Rising / Badlands // Born in the U.S.A. / Born to Run / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / If I Should Fall Behind (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


'Meet Me in the City' in Milaan
5 juli Milaan, Italië - San Siro

Foto: Bauke de Roos.

Springsteen en de E Street Band hebben dinsdagavond 5 juli het tweede concert in het San Siro-stadion in Milaan gegeven. Het Italiaans feest begon met 'Meet Me in the City', de eerste keer dat deze River-outtake in Europa werd gespeeld. Op de setlist stonden ook 'Roulette', 'Fire' en 'Streets of Fire'.

Bauke en Zweitze de Roos waren bij het concert en mailden: "Een setlist om van te dromen: zoveel nummers van Darkness en een zinderende versie van 'Backstreets'. De typerende scheurende Bruce-solo's in 'Streets of Fire', het ging door merg en been. Andere hoogtepunten waren 'Bobby Jean' en (net als afgelopen zondag) 'Dancing in the Dark', waar Jake met iemand mocht dansen en waar deze keer ook Max een mededrumster kreeg. Voor het concert waren breekstaafjes met licht uitgedeeld die tijdens het spelen van 'The River' moest worden gebruikt. Het effect moest een River-blauwe pit worden. Dat slaagde niet erg goed en aan het einde van het nummer werden de staafjes richting het podium gegooid. We hadden niet het idee dat de band dit prettig vond en het getuigt ook van weinig respect voor de artiest. De sfeer van afgelopen zondag werd bij lange na niet gehaald, al lag dat niet aan de setlist. Je ziet ook steeds meer mensen zich ergeren aan alle 'signs' die het zicht op het podium belemmeren. We hebben beide avonden heel veel prachtige nummers gehoord, maar 3 juli is absoluut de meest gedenkwaardige."


Foto: Bauke de Roos.

Tijdens 'Shout' kwamen twee mannen in witte doktersjassen met een brancard. Claudio Trotta (de Italiaanse promotor) en Sean McGovern, de zoon van Terry McGovern (Springsteens voormalig assistent), droegen zogenaamde uitgeputte Bruce een stukje over het podium totdat hij weer tot leven kwam en van de brancard sprong om het nummer af te maken.


Foto: Alain Van Rentergem.

Setlist 5-7: Meet Me in the City / Prove it All Night / Roulette / The Ties That Bind / Sherry Darling / Spirit in the Night / Rosalita (Come Out Tonight) / Fire / Something in the Night / Hungry Heart / Out in the Street / Mary's Place / Death to My Hometown / The River / Racing in the Street / Cadillac Ranch / The Promised Land / I'm a Rocker / Lonesome Day / Darlington County / The Price You Pay / Because the Night / Streets of Fire / The Rising / Badlands // Backstreets / Born to Run / Seven Nights to Rock / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / This Hard Land (soloakoestisch)


Foto: Alain Van Rentergem.


'Dreams Are Alive Tonite' in Milaan
3 juli Milaan, Italië - San Siro

Springsteen en de E Street Band hebben zondagavond 3 juli zonder Patti in het San Siro-stadion in Milaan opgetreden. Bruce begroette de vroegkomers twee uur voor de start van het concert met een soloakoestische uitvoering van 'Growin' Up', een heel korte preshow dus. Het concert was een Italiaans feestje. Het publiek begroette Bruce en de band bij opkomst met een megagrote tekst, 'Dreams Are Alive Tonite', gevormd door honderden doeken op de tribune tegenover het podium. Leon Verdonschot was erbij en mailde: "Mooi detail: hij tikte Jake goedkeurend op zijn schouders na zijn solo in 'Jungleland', en dat gebaar kreeg een ovationeel applaus van het publiek."

Het publiek werd al om drie uur 's middags het stadion binnengelaten. Het was erg heet in Milaan, 35 graden, dus de vroegkomers in de pit moesten een heuse beproeving doorstaan. Bruce beloonde hun toewijding door twee uur voor de start van de show onverwacht het podium op te stappen en 'Growin' Up' te spelen. Hij liep met een akoestische gitaar naar de microfoon, zei "Ciao" en begon aan het nummer van Greetings from Asbury Park. Daar bleef het bij in de preshow.



Ruim twee uur later stapten de E Street Band en Bruce het podium op, onder de tonen van 'Once Upon a Time in the West' van Ennio Morricone, zoals gebruikelijk bij de concerten in Milaan. Een groep fans hadden net als bij het concert van de Wrecking Ball-tour een letterchoreografie in het publiek op poten gezet. Er waren gekleurde doeken op de stoelen van de tribunes gelegd en in het publiek op het veld had iedereen een blauw doek. Op de tribune werd zo de tekst 'Dreams Are Alive Tonite' leesbaar. Bruce nam het uitgebreid in zich op en startte het concert vervolgens met 'Land of Hope and Dreams'.


Foto: Bauke de Roos

Net als bij de vorige show in Oslo koos Bruce weer voor opvallend veel nummers van The River, veertien maar liefst, het hoogste aantal van deze Europese tour tot nu toe. De uitvoeringen werden door het vele meezingen van het publiek wel wat aangepast. Zo liet Bruce het publiek het instrumentale intro van 'Independence Day' uitgebreid meezingen, om daarna kort in het Italiaans te zeggen dat dit nummer over vaders en zonen gaat. 'Lucille', een rocker van Little Richard, was een verzoeknummer en tourpremière tussen de rockers 'Crush on You' en 'You Can Look'. 'Lucky Town' was ook een verzoeknummer. 'Drive All Night' was een hoogtepunt na 'I'm on Fire'. 'Jungleland' opende de toegiften.

Leon Verdonschot was bij het concert: "Het publiek van San Siro heeft een reputatie hoog te houden, en de shows van Bruce in dit stadion ook. Eigenlijk was gisteren al op het moment dat Bruce en de band opkwamen duidelijk dat dit opnieuw een zeer gedenkwaardige avond ging worden: het volledige stadion pakte de klaarliggende plastic vlaggen op, hield die boven en hun hoofd en vormde zo samen over de volledige breedte van alle tribunes de tekst 'Dream Are Alive Tonite'. Bruce leek ontroerd en nam de tijd om het beeld op zich te laten inwerken, en begon toen met het nummer waar de tekst uit komt: 'Land of Hope and Dreams'. Om meteen daarna 'The Ties that Bind' in te zetten, waarmee hij de suggestie wekte dat 'The River' vandaag centraal zou staan. En dat klopte ook: uiteindelijk heeft hij er veertien nummers van gespeeld.

Bruce was in ieder opzicht in bloedvorm. Vocaal in de vele lange rustige nummers die hij zong: 'Independence Day', 'Point Blank', 'Drive All Night', 'Jungleland'. Prachtige versies allemaal, vooral die laatste drie. Mooi detail: hij tikte Jake goedkeurend op zijn schouders na zijn solo in 'Jungleland', en dat gebaar kreeg een ovationeel applaus van het publiek. Dat publiek was werkelijk perfect: elk moment waarop ze konden inhaken, deden ze dat massaal en vol overgave, zonder dat Bruce het ook maar hoefde aan te geven. Maar als hij gas terug nam, en dat deed hij vaak, waren ze muisstil. Illustratief vond ik het stel voor me: ze kenden van veel nummers de tekst niet, maar in plaats van de Nederlandse gewoonte om tijdens die nummers dan maar zo hard mogelijk het weekend door te nemen, googleden ze meteen de tekst en lazen die vervolgens secuur mee.


Foto: Bauke de Roos

Ook in andere opzichten was Bruce in topvorm: hij bracht 'Crush on You' alsof hij in de CBGB’s een punkband aanvoerde en maakte van 'Ramrod' met Little Steven een clownesk toneelstuk. Sowieso was er veel ruimte voor hun een-tweetjes: ze stonden uitzonderlijk vaak samen aan de microfoon, waarbij Little Steven tijdens 'Ramrod' de slappe lach kreeg van Bruces dansjes. Het blijft ongelooflijk hoeveel contrasten Bruce durft op te zoeken: twee nummers voor hij de nieuwe versie van de Vogeltjesdans leek uit te willen vinden speelde hij nog een zeer gedragen, geconcentreerde versie van 'Jungleland'.
Veel meer van The River, dat betekende ook: veel minder bezig met bordjes. 'Lucille' van Little Richard kwam als verzoek via een knuffelpop-versie van Bruce zelf, en kwam er opvallend soepel uit, met een hoofdrol voor Roy Bittan. 'Lucky Town', het andere verzoeknummer, kwam via een bordje. Opvallend mooi was vanavond 'I'm on Fire', dat zoveel bijval kreeg dat Bruce het veel langer liet doorlopen dan gebruikelijk.
Het slot was de soloversie van 'Thunder Road', voor het stilste stadion dat ik ooit heb gehoord. Bruce voegde dan ook iets toe aan zijn 'The E Street Band Loves You’ en dat was de opmerking dat in San Siro spelen heel bijzonder voor de band is. Hij sloot af met de reden: 'The best audience in the world'."

Ook Gerrit Peeters was bij de show en mailde: "Voor de akoestische afsluiter 'Thunder Road' zei Bruce: 'San Siro is a special place for us. You are the best audience in the world.' Beter kun je het niet verwoorden. Het publiek in San Siro verheft een concert van Springsteen tot iets magisch. Het begon al met de verwelkoming op de tonen van Morricone's 'Once upon a Time in the West'. Elke toeschouwer had een vlagje gekregen. Zo vormde de eerste ring de Italiaanse vlag 'Groen/Wit/Rood' en in de ringen 2 en 3 kon je de zin 'Dreams are Alive Tonite' lezen. Deze zin was geïnspireerd op 'Dream Baby Dream', een song met een mooie boodschap. Zoals altijd in Milaan zong, bewoog, en danste het publiek op het veld en de drie ringen de hele tijd mee. Wat een prachtige atmosfeer op deze warme zomeravond. Hoogtepunten waren de opener 'Land of Hope and Dreams', 'The River' vergezeld van diezelfde tekst 'Dreams Are Alive Tonite' in flashlight van mobiele telefoons en 'Drive All Night' met op het einde stukjes van 'Dream Baby Dream'. 'Ramrod' zorgde voor de vlam in de pan en de afsluiters 'Shout' en 'Thunder Road' zorgden voor een prachtig einde. Heerlijk concert in een heerlijk stadion."


'Bruce don't stop tonight!' Er waren allerlei soorten bordjes in Milaan. (Foto: Bauke de Roos)

Peter Inghelbrecht viel het op dat de Milanezen een grote voorkeur hadden voor de greatest hits: "Een heel strakke en energieke set vanavond. San Siro barstte uit zijn voegen toen Bruce opkwam. En het publiek heeft heel de avond, toch bijna, aan zijn lippen gehangen. Ik denk dat het publiek nog wilder was dan in 2013. Maar in die grote sterkte lag eveneens de grote zwakte. De Milanezen gingen als een gek tekeer als er een greatest hit-moment was en zeker als het Born in the USA-nummers waren. Zo ging letterlijk het dak van het San Siro - mocht er eentje opgelegen hebben - bij 'Because The Night', zo'n energie ging van het publiek uit, zo lauw waren ze toen 'The Rising' erop volgde. Wij kennen de overgang van dit nummer naar 'The Rising', maar veel Milanezen keken beteuterd. Vermoedelijk hadden ze 'Born in the USA' of 'Dancing' erna verwacht. Het is een beetje zoals in Göteborg; de verwachtingen waren (te) hoog. Ik ga niet zeggen dat ze ingelost zijn, maar ook niet dat de show ze niet ingelost heeft. Milano 2003, 2013 en 2016 staan zowat op dezelfde hoogte."

Setlist 3-7: Land of Hope and Dreams / The Ties That Bind / Sherry Darling / Spirit in the Night / My Love Will Not Let You Down / Jackson Cage / Two Hearts / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / Lucille / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / The River / Point Blank / Trapped / The Promised Land / I'm a Rocker / Lucky Town / Working on the Highway / Darlington County / I'm of Fire / Drive All Night / Because the Night / The Rising / Badlands // Jungleland / Born in the U.S.A. / Born to Run / Ramrod / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


The River-set in Oslo
29 juni Oslo, Noorwegen - Ullevaal stadion

Springsteen en de E Street Band hebben op woensdagavond 29 juni in het Ullevaal-stadion in Oslo opgetreden. Deze keer geen tourpremières, maar bijvoorbeeld wel 'Lost in the Flood', dat sinds de eerste avond in Dublin niet meer was gespeeld. En een wonderschone afsluiter in de vorm van een soloakoestische 'For You' op gitaar. Bruce honoreerde maar een verzoeknummer van een vierjarig kind, 'Waitin' on a Sunny Day'.

Het regende hard in Oslo voor de show, maar net voordat de band het podium betrad, om kwart over zeven, droogde het eventjes op. Bruce en de band begonnen de show met 'Prove it All Night', waarin Little Steven, die vanwege zijn televisiecarrière erg populair is in Noorwegen, een lange solo kreeg. Jake had moeite met zijn eerste saxofoonsolo van de avond, maar in de rest van de show bleef hij goed overeind. Bruce en de band hadden het openingsnummer geoefend in de soundcheck. 'Meet Me in the City' en 'Roulette' waren ook gerepeteerd, maar bleven tijdens de show achterwege. Opvallend en nieuw was met het bassdrumvel van Max Weinberg dat met sierletters was bedrukt: E Street Band.



Bruce brak een snaar bij het slotstuk van 'No Surrender'. 'Darkness' was een spontane ingeving van Springsteen, het stond niet op de setlist. Daarna volgde een groot deel van The River, negen nummers in volgorde. Jos Westenberg was bij de show: "Ik had het al eerder gehoord, maar bij 'Jackson Cage' viel me de mondharmonica van Jake Clemons op. Bij 'Independence Day' keek ik mijn buurman aan en zei tegen hem: 'Het lijkt wel alsof we een 'full River show' krijgen vanavond.' Bruce rijgde de nummers van het album uit 1980 aan elkaar." Bij 'Crush on You' deed Bruce een vreemd dansje, waar hij golvende bewegingen maakte met zijn armen. 'You Can Look' was het laatste River-nummer in volgorde, 'Death to My Hometown' onderbrak de reeks.





'Lost in the Flood' was een mooie verrassing (als alternatief stond 'My Hometown' op de setlist) en werd gevolgd door 'Trapped', dat als alternatief voor het eerder gespeelde 'Crush on You' stond aangegeven. Het publiek reageerde met enthousiasme voor deze keuze. Bij 'The River' had Bruce weer moeite met de mondharmonicasolo aan het begin. Bij het einde leek hij zich te vergissen, hij startte met het outtro op harmonica direct na het zingen van het refrein. Na een keer rond te zijn geweest, stopte hij met de harmonica en begon het lange neuriën, tenslotte eindigde hij weer met de mondharmonica.
'Point Blank' was prachtig, Jake speelt daarbij op handbellen in het intro. Bij 'The Promised Land' zag Bruce een meisje met een mutsje op aan de linkerkant vooraan op het veld en gaf haar de mondharmonica. Jos: "'I'm a Rocker' ging helemaal de mist in. Roy Bittan had het verkeerde synthesizergeluid op zijn keyboard en kon de juiste knop niet vinden. Bruce liet het intro doorlopen en Roy bleef maar doorklungelen. Bruce riep verbaast: 'Professor? What the fuck?!' Bruce startte met zingen toen het geluid leek op wat hij wilde horen, maar helemaal goed klonk het nog steeds niet."



Bruce hield het meisje dat de harmonica had gekregen goed in de gaten. Bij 'Darlington County' liep hij weer naar de verste uitloper van het podium en was het kind, op de schouders van waarschijnlijk de vader, in beeld te zien, meeblazend op de mondharmonica. Het kon niet uitblijven dat Bruce nog iets ging doen met het meisje, en snel daarna nam hij het enige verzoek van de avond aan. Het meisje had een bordje met: "Can I sing with you on Waitin' on a Sunny Day?" Het nummer stond eigenlijk niet op de setlist, net als bij de vorige show in Göteborg, maar Bruce beloonde het meisje met een uitnodiging op het podium. De ouders hadden vast goed met haar geoefend, want ze kende de tekst en riep: "Come on E Street Band." Bruce vroeg hoe oud ze was (4 jaar) en haar naam (Hope). Jos: "Het was een aandoenlijk meisje met een leuk mutsje op en ze zong leuk mee. Maar naar mijn mening hoort een kind van vier, hoe schattig dan ook, niet de hele avond bij een rockshow te staan." 'Badlands' zat aan het einde van de set, en Bruce startte de reprise aan het einde twee keer opnieuw op.



De eerste toegift was 'Backstreets', waarin Bruce lang "until the end" bleef doorzingen, totdat het publiek er met gejuich een einde aan maakte. Tijdens 'Ramrod' breidde Bruce de James Brown-act aan het einde, zoals hij dat voor het eerst in Göteborg deed, verder uit. Nadat Bruce en Steve uitgebreid in de camera achter het podium hadden gekeken, deed Bruce alsof hij niet verder kon spelen. Little Steven kwam een handdoek over zijn schouders leggen en Bruce deed alsof hij weg liep. Hij liep langzaam het podium af, de trap naar beneden. Little Steven zei: "The boss has left the building", maar Bruce kwam alweer snel hollend terug het podium op om met een grote grijns op zijn gezicht om het nummer nogmaals op te starten.



Bij 'Dancing in the Dark' koos Bruce eerst een donkere vrouw vooraan bij het podium uit om mee te dansen; een opmerkelijke verschijning omdat Springsteen een overwegend blank publiek trekt. Toen hij haar had teruggebracht haalde hij nog een meisje en haar moeder het podium op om even te dansen en de moeder mocht aan het einde gitaar meespelen.



De afsluiter van de avond was een mooie, trage versie van 'For You', dat Bruce op akoestische gitaar speelde. "We will see you in a little while", zei hij aan het eind, want in juli komt hij nog eens terug naar Oslo om in een park te spelen.
Jos: "Deze show in Oslo zal ik herinneren als eentje waarin Bruce eigenlijk geen verzoeknummers wilde spelen, al kon hij het blijkbaar niet over zijn hart krijgen om het meisje teleur te stellen door 'Waitin' on a Sunny Day' niet te doen. Opvallend was vooral het geconcentreerde begin van de show met in totaal dertien nummers van The River. Het publiek was vrij tam, maar zelf ben ik ook nooit uitbundig, dus ik kan het wel begrijpen als mensen de show rustig in zich op wil nemen."

Setlist 29-6: Prove it All Night / My Love Will Not Let You Down / No Surrender / Darkness on the Edge of Town / The Ties That Bind / Sherry Darling / Jackson Cage / Two Hearts / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / Lost in the Flood / Trapped / The River / Point Blank / The Promised Land / I'm a Rocker / Working on the Highway / Darlington County / Waitin' on a Sunny Day / Because the Night / The Rising / Badlands //  Backstreets / Born in the U.S.A. / Born to Run / Ramrod / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / For You (soloakoestisch)


Foto's: Jos Westenberg.


'Swedish houseparty' in Ullevi-stadion
27 juni Göteborg, Zweden - Ullevi stadion

Springsteen heeft maandagavond 27 juni het tweede concert met de E Street Band in het Ullevi-stadion in Göteborg gegeven. Bruce startte het concert met een "Swedish houseparty", de tourpremière van 'Mary's Place'. Op verzoek van fans uit het publiek volgden ook tourpremières van 'Jole Blon' en 'Lucky Town'.

De show duurde niet zo lang als het eerste concert in Ullevi van afgelopen zaterdag, maar met drieënhalf uur was dit nog altijd een van de langere shows van de tour. Het weer was omgeslagen, het was kouder in Göteborg dan twee dagen eerder en er viel af en toe wat regen. Nadat de E Street Bandleden hem waren voorgegaan, stapte Bruce zonder gitaar het podium op en begroette het publiek in het Zweeds. Daarna startte hij met 'Mary's Place', dat uitgebreid was gesoundcheckt. Ook 'Into the Fire' en 'Who'll Stop the Rain' waren in de soundcheck gerepeteerd.



Jos Westenberg was bij de show: "Ik vind 'Mary's Place' niet de beste opener voor een concert. Het nummer van The Rising is niet erg bekend bij het grote publiek, en het is geen nummer waarmee het publiek direct los komt. Bruce vroeg het publiek wel of ze klaar waren 'For a Swedish houseparty'. Muriël Kleisterlee was daarentegen wel over deze opener te spreken: "Het was weer eens wat anders. Waarschijnlijk inderdaad niet een nummer dat iedereen kent, maar dat sprak me juist wel aan aan deze show; de verdeling tussen fanfavorieten en crowd-pleasers was beter dan bij de gemiddelde show van deze tour."





Na 'Mary's Place' volgde 'Out in the Street', de eerste van maar liefst tien River-songs die deze avond op de setlist stonden. 'Something in the Night' was een mooie verrassing vroeg in het begin van de show, gevolgd door nog een Darkness-nummer, 'Candy's Room'. Jos: "Het hoogtepunt voor mij in het eerste deel van de show was toch wel 'Independence Day', een van de nummers van The River dat best elke avond gespeeld zou mogen worden." Johan van Es mailde over 'Independence Day': "Rust, een stilte, een mooie introductie, een mooie versie en het begin van een stuk dat me voor het eerst deze tour als geheel pakte, in plaats van een los nummer als mooi moment en daarna weer 'same old, same old'. Het thema in dit stuk was volwassen worden, met alle grote plannen ('Jole Blon'), moeilijkheden ('The Price You Pay') en teleurstellingen ('The River') en uiteindelijke berusting ('Racing') die daarbij horen. 'Hungry Heart' paste ook in dat rijtje, al kwam thematisch eigenlijk iets te vroeg in de reeks."
'Jole Blon' was een verzoeknummer. "We haven't played this in a while", zei Bruce. "We have to find out what key we're in. B-flat? C? No, B-flat." 'Jole Blon' is een traditional cajunnummer, dat Bruce met Gary US Bonds opnam voor zijn Dedication-album uit 1981. 'The Price You Pay' was ook een verzoeknummer, net als 'Lucky Town', dat na het majestueuze 'Racing in the Street' werd gespeeld.





'I'm of Fire' lijkt deze Europese tour een redelijk vaste setlistkeuze te zijn geworden. 'Tougher Than the Rest' was een duet met Patti Scialfa, waarna Nils Lofgren een hoofdrol kreeg in 'Because the Night'. Bruce sloot de set af met 'Badlands'.
Als eerste toegift koos Bruce voor 'Jungleland'. "Een fijne versie maar niet uitzonderlijk", vond Muriël. "De kreten aan het eind die normaal gesproken tergend mooi zijn, leek Bruce nu helaas niet te halen, ze waren zelfs een beetje vals." Bij 'Born in the USA' leken zijn stemproblemen nog groter te worden. Muriël: "Bruce leek het nummer daarom veel eerder dan gebruikelijk af te kappen." Na 'Born to Run' leek het weer even te verbeteren.
Johan: "'Ramrod' als tiende River-song! De kans is groot dat-ie nu weer in de encores blijft hangen en we 'm binnenkort weer zat zijn, maar nu was het een aardige verrassing."
Bij 'Dancing in the Dark' koos Bruce een Spaanse fan als danspartner voor Soozie, de Belgische fan Nicholas Meerlaen voor Patti en zelf liet Bruce een zesjarig meisje het podium op komen om mee te dansen. De moeder had ook een bordje bij zich en plaatste het kind op het podium. Het meisje wist niet waar ze beland was, keek Bruce beduusd en wezenloos aan en begon toen van hem weg te lopen, de trap naar het podium op. Bruce moest er eerst om lachen, maar realiseerde zich snel dat hij het kind achterna moest en droeg het terug naar haar moeder. Daarna haalde hij nog een Spaanse dame uit het publiek om mee te dansen. Nicholas kreeg een gitaar omgehangen om het nummer af te ronden met Bruce bij de microfoon.


Nicholas Meerlaen (rechts) met de gitaar bij 'Dancing in the Dark' (foto: Muriël Kleisterlee).

Tijdens 'Shout' stelde Bruce de E Street Bandleden voor en zei dat Nils onderscheiden was als "The Swedish American of the Year". Nadat de band het podium had verlaten, bleef Bruce in zijn eentje achter op het podium en speelde hij nog een soloakoestische uitvoering van 'This Hard Land'. Bruce bedankte het publiek vooraf en zei dat Zweden altijd een speciale plaats voor hem is geweest. "We are going to see you in a little while", waarmee hij doelde op het derde concert in Göteborg, op 23 juli, aan het einde van de Europese tour.
Johan van Es concludeerde over deze show: "Al met al was het een betere show dan zaterdag. Betere flow, minder filler. Een half uur korter, maar kwaliteit boven kwantiteit. Maar zou ik mijn drie shows tot nu toe, Den Haag en twee keer Göteborg, ruilen voor een full River-show? In a heartbeat!"

Setlist 27-6: Mary's Place / Out in the Street / My Love Will Not Let You Down / No Surrender / Something in the Night / Candy's Room / She's the One / Sherry Darling / You Can Look (But You Better Not Touch) / Two Hearts (incl. It Takes Two) / Independence Day / Hungry Heart / Jole Blon / The Price You Pay / The River / Racing in the Street / Lucky Town / The Promised Land / I'm a Rocker / Working on the Highway / Darlington County / I'm on Fire / Tougher Than the Rest /  Because the Night / The Rising / Badlands // Jungleland / Born in the USA / Born to Run / Ramrod / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / This Hard Land (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière

Video's van de eerste nummers.


Foto's: Muriël Kleisterlee en Jos Westenberg.


Vier uur show in Göteborg
25 juni Göteborg, Zweden - Ullevi stadion

Springsteen en de E Street Band (met Patti Scialfa weer terug op het podium) hebben zaterdag in Göteborg, Zweden op twee minuten na een vier uur durende show op de mat gelegd. Bruce opende het concert solo op piano met 'The Promise' en de tourpremières van 'Shackled and Drawn' en 'Tunnel of Love', die de afgelopen shows vaak waren gerepeteerd, stonden op de setlist. "'Thunder Road' als akoestische afsluiter: wat een uitvoering', mailde Kari-Anne Fygi die erbij was. "Daar stond een kwetsbare man op het podium, kapot en emotioneel. En wat was dat mooi."

Het Ullevi-stadion was uitverkocht en de pit was zo vol, dat mensen met Front of Stage-tickets die laat arriveerden aan de kant van binnenkomst niet meer toegelaten werden. Volgens Kari-Anne Fygi was er aan de andere kant ruimte zat in de pit.
Om tien over acht stapte Bruce in zijn eentje het podium op en begroette het publiek. De pianoversie van 'The Promise' was prachtig en de E Street Band voegde zich daarna bij Bruce om de show direct in de hoogste versnelling te zetten met 'Badlands'. 'My Lucky Day' met een gitaarsolo van Little Steven was terug in de set en 'Save My Love' was een verzoeknummer. Er stond ook iemand met een verzoek voor "Full River Album", maar het lijkt er voorlopig niet op dat deze wens deze tour nog een keer ingewilligd wordt.
Johan van Es was bij de show en mailde: "'Save My Love' was een van de hoogtepunten van de show. Eindelijk een rustpunt, Max die niet voortdurend moet doortrommelen, maar gewoon Bruce die even in alle rust zich herinnert hoe het nummer gaat en het ook introduceert ("A song about the radio, how you felt connected with all your friends who were listening to that same song at the same time"). Over dat doortrommelen van Max tussen de nummers: de overgang van 'Sherry Darling' naar 'My Lucky Day' mislukte in mijn ogen. Max ging wel door maar ging nogal abrupt over naar het gewenste ritme. Verder hoeft het van mij niet tussen alle nummers. Het lijkt wel of ze bang zijn dat er een stilte valt. De rust maakte 'Save My Love' juist mooier. Er zijn trouwens te weinig bordjes met Full River Album en teveel dansverzoeken, selfieverzoeken en uitnodigingen voor verjaardagspartijtjes. Zo nu en dan is het meer het E Street animatieteam dan de E Street Band."


Foto's: Kari-Anne Fygi.

Na 'I'm on Fire' volgde een sublieme uitvoering van 'Drive All Night', waarbij Bruce mooi improviseerde. 'Tunnel of Love' (duet met Patti) en 'Shackled and Drawn werden achter elkaar gespeeld. Hanneke Schoon was ook bij het concert en mailde: "'Tunnel of Love' was supersterk uitgevoerd zoals het hoort en Nils had een sterke gitaarsolo. Jake was niet heel overtuigend tot aan 'Drive All Night'." Kari-Anne: "'Shackled and Drawn' was kaler dan de uitvoeringen bij de Wrecking Ball-tour, waarin Cindy Mizelle een grote rol speelde. Nu werd die rol niet opgevuld door Patti of Soozie. Nooit weet ik van tevoren welke liedjes mij het meest raken. Je hoort in een show 'Drive All Night', 'Save My Love', 'The Promise' en je schiet vol bij 'Wrecking Ball'. Geeft ook maar weer aan dat de beleving bij jezelf ligt en niet zozeer in de setlist. Wat niet wil zeggen dat dit geen hele fijne setlist was, in tegendeel. Heb veel van mijn persoonlijke favorieten gehoord: 'Youngstown', 'American Skin' en de nummers die ik hier boven noem. De elementen die elke show terugkomen, zijn niet mijn favoriet: 'Waitin'', 'Working on a Highway' en 'Darlington County': ik vind mijn plezier bij deze nummers door naar het publiek te kijken. Ze vreten het op. Daarom zeg ik: blijf ze spelen, meneer Springsteen."


Foto: Kari-Anne Fygi.

Johan: "Bruce leek moeite te hebben met de eerste 2 harmonicasolo's van The River. Bij de eerste aan het begin dacht ik zelfs even dat hij een ander nummer inzette, en de tweede startte ook niet helemaal lekker. De afsluitende solo was wel weer goed. Uitermate welkome afwisseling in de 2e helft vd set met 'Drive All Night', 'Tunnel of Love' 'Shackled and Drawn'. 'Drive All Night' is de Göteborg special geworden en had ik ergens ook wel verwacht, maar omdat het ineens middenin het meest statische deel van de set viel, was het toch nog een verrassing. Mooie versie ook met het 'Dream Baby Dream'-outro."

Hoewel de toegiften vrij standaard waren, kwam Bruce toch uit op de langste show van deze tour, op twee minuten na vier uur, waarmee dit net niet de langste show ooit werd (dat blijft de show in Helsinki 2012). Johan: "Over de encores valt weinig te zeggen. Het was het bekende rijtje. Zelfs 'Shout' werd niet vervangen door die andere Göteborg special met een Twist. Ik hoop alleen niet dat 'Bobby Jean' de beloning was voor die malloot die zijn bordje werkelijk de hele avond omhoog heeft gehouden, ook tijdens de nummers, en daar het zicht bedierf van de mensen achter hem. Deze show had een paar mooie momenten maar als geheel zal het concert zijn status zal deze show vooral danken aan zn lengte van net geen vier uur."

Maandag volgt nog een concert in Göteborg.

Setlist 25-6: The Promise (solo piano) / Badlands / Out in the Street / The Ties that Bind/ Sherry Darling / My Lucky Day / Wrecking Ball / Spirit in the Night / Save My Love / Hungry Heart / My City of Ruins / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / Johnny 99 / Youngstown / Murder Incorporated / The River / American Skin (41 Shots) / The Promised Land / Working on the Highway / Darlington County / Waitin' on a Sunny Day / I'm On Fire / Drive All Night / Tunnel of Love / Shackled and Drawn / Because The Night / The Rising / Land Of Hope And Dreams // Born In The USA / Born to Run / Seven Nights to Rock / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


'Rendezvous' in Kopenhagen
22 juni Kopenhagen, Denemarken - Telia Parken

Springsteen en de E Street Band hebben 22 juni in het overdekte Parken-stadion in Kopenhagen opgetreden. Hij speelde drie verzoeknummers, allemaal tourpremières. Ook  'Rendezvous' was een tourpremière, dat was volgens Jos Westenberg "erg mooi gezongen". In de toegiften zat weer erg weinig variatie ten opzichte van voorgaande concerten.

Jos Westenberg was bij de show en belde vlak erna meteen een aantal bevindingen door. "De show opende met een vreemde keuze, 'Out in the Street'. Meteen van begin af aan was duidelijk dat de volgorde van River-nummer losgelaten is. The River lijkt deze tour al opgedroogd te zijn, maar opvallend was wel dat bij de eerste vijf nummers drie keuzes van het dubbelalbum van 1980 zaten.
Al bij het tweede nummer, 'Badlands', leek Bruce zijn stem kwijt te raken. Bruce leek nog steeds stevig verkouden te zijn en droeg ook weer de sjaal. Gelukkig kreeg hij snel na 'Badlands' zijn stem weer onder controle. 'Rendezvous' heeft hij echt erg mooi gezongen. Dat was een sublieme uitvoering. Het was geen verzoeknummer maar stond op de setlist. Ook mooi gitaarspel van Little Steven in deze uitvoering."

 

'Cadillac Ranch' was het eerste verzoeknummer dat Springsteen inwilligde. Ook 'Blinded by the Light' was aangevraagd. "Dat startte Bruce eerst in de verkeerde toonsoort." 'We Take Care of Our Own' was ook een verzoeknummer. Daar leek Bruce helemaal mee in zijn nopjes, want hij liet het bord nadrukkelijk en lang zien, en hij grijsde van oor tot oor naar Little Steven voor hij eraan begon. Ook 'Pink Cadillac' was een verzoekje. Bruce had een bord uit het publiek gevist met de tekst: '3 generations to rock their pink cadillac to go dancing in the dark'. "Over 'Dancing'  zei Bruce dat dat pas later in de show zou komen", aldus Jos. 'Pink Cadillac' kwam volgens Jos minder uit de verf, omdat Bruce de tekst de hele tijd van de teleprompter moest oplezen.



Jos was (weer) niet zo te spreken over het saxspel van Jake op 'Sherry Darling'. "Maar op 'Spirit in the Night' speelde Jake wel erg mooi. Bruce liet de saxsolo ook langer doorgaan." 'Murder Incorporated' kreeg een venijnige uitvoering met zoals gebruikelijk veel gitaarwerk. 'The River' wisten Bruce en de band zoals zo vaak deze tour tot een schitterende waterval om te toveren. "Voor het mondharmonica-outro was er zoveel applaus dat Bruce even stopte om het in ontvangst te nemen", vertelde Jos. Bij 'The Promised Land' vloog Springsteens plectrum uit zijn hand, en die nam via een grote boog een vlucht naar Steve. "Bruce moest daar om lachen."



Bruce gaf Nils Lofgren bij het laatste couplet van 'Darlington County' gewoon de microfoon in zijn hand om solo te zingen, in plaats van dat ze samen twee regels zingen. Nils zong drie regels zelf en zei toen: "Oh, come on!" tegen Bruce en gaf hem lachend de microfoon terug.



Bij 'Waitin' on a Sunny Day' geen kind maar een vrouw uit het publiek pikte. Jos: "Deze Engelse vrouw kreeg aan het begin van het nummer een omhelzing van Bruce toen hij langs haar liep. Ze moest daar al bijna om huilen. Maar Bruce vond haar schattig en kwam terug met de microfoon en vroeg of ze wilde zingen. Hij nam haar mee naar de uitloper op het podium en ze gooide haar ziel en zaligheid erin. Niemand in het publiek die deze keer een bezwaar had tegen de keuze voor deze meezinger. Ze zwierde ook nog even met Bruce aan de hand over het podium."




 
Bij 'Glory Days' liep Bruce naar de uitloper. Hij wenkte Steve ook te komen. "Die had dat duidelijk niet verwacht. Hij kwam uiteindelijk wel lachend en langzaam aanlopen." Bij 'Tenth Avenue' gooide Bruce water over Max met een spons. De afsluiter was een prachtig uitgevoerde, soloakoestische 'Thunder Road'.

Leon Verdonschot was ook in Kopenhagen en mailde: "Ik was net als Jos in het begin even bang dat Bruce een zware avond ging hebben. Volgens mij had hij last van de enorme hitte (bizar dat het dak dicht was). Maar het kwam gelukkig helemaal goed. Vooral het blok waar hij in zichzelf keerde en vaak zijn ogen sloot vond ik prachtig. Alsof er even geen publiek meer was. 'Death to My Hometown'/ 'The River' / 'Point Blank' / 'Atlantic City' / 'Murder Incorporated'.  Allemaal achter elkaar. Dood en verderf. En daarna 'The Promised Land'. Prachtig. 'Thunder Road' was wel exceptioneel goed, zeg!"




Foto's: Jos Westenberg.

Setlist 22-6: Out in the Street / Badlands / Cadillac Ranch / Rendezvous / Sherry Darling / Blinded by the Light / Spirit in the Night / We Take Care of Our Own / Hungry Heart / Pink Cadillac / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / The River / Point Blank / Atlantic City / Murder Incorporated / The Promised Land / Working on the Highway / Darlington County / Waitin' on a Sunny Day / I'm on Fire / Because the Night / The Rising / Land of Hope and Dreams // Born in the USA / Born to Run / Glory Days / Seven Nights to Rock / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière




'My Lucky Day' in Berlijn
19 juni Berlijn, Duitslad - Olympia stadion

"Na de sublieme show in Den Haag en de wisselende opinies over München, heeft Bruce gisteravond vriend en vijand verrast in Berlijn", schrijft Gert Dewaelheyns.


Foto: Alain Van Rentergem"Al bij de soundcheck waren er tekenen dat Bruce opmerkelijke keuzes zou maken. Zo werd 'Tunnel of Love' gespeeld, ook al kwam het niet aan bod tijdens de show", aldus Gert. Het viel Bas en Monique Jansen op dat Bruce blijkbaar te laat was voor de soundcheck, "want in het begin werd deze door Nils gezongen: 'Shackled and Drawn' en 'Tunnel of Love'. Later was Bruce weer te horen."

Foto: Gert Dewaelheyns

Bruce en de band startten rond vijf over zeven. Opener was 'Adam Raised a Cain'. Volgens Michel Willems had dat waarschijnlijk te maken met Vaderdag en was het een bezielende uitvoering.
De eerste minuten leek het geluid niet optimaal, schreef Gert. "Bruce scheen aan het begin ook nog stemproblemen te hebben, maar vanaf 'Badlands' waren beide euvels opgelost. Zijn lopende neus verried wel dat hij nog altijd last heeft van een verkoudheid. Bij 'Sherry Darling' daalde Stevie af naar het kleine podium rechts, terwijl Bruce en Jake de linkerzijde opzochten. Stevie was in topvorm en kwam vlak voor onze neus zijn geschifte zelf zijn."

'My Lucky Day' was een tourpremière, maar geen verzoekje. Tot 'Wrecking Ball' volgde Bruce duidelijk de geplande setlist, zonder veel aandacht voor de talrijk aanwezige signs. Daarna ging Bruce toch op zoek naar verzoeknummers. Uit de opgehaalde bordjes pikte hij achtereenvolgens 'Night' en 'It's Hard to Be a Saint in the City'. Bas Jansen: "Voor onze zoon was dit het eerste Bruce-concert in Europa en hij had vlak voor het begin een bordje voor 'Night' gemaakt in verband met zijn slagen, waarvan hij tijdens de dagen voor het concert de uitslag had gekregen. Het werd onvergetelijk voor hem toen Bruce het bordje kwam ophalen en ging spelen." 'Candy's Room' stond op de setlist, maar was ook een verzoek van de Nederlandse Ursula van der Heijden-Beukenex. Zij had een miniatuur candy room gemaakt, een kijkdoos compleet met posters van Springsteen en Led Zeppelin. De buitenkant was beplakt met snoep. Gert: "Bruce had het kunstwerkje al eerder opgemerkt en kwam speciaal terug om het op te halen. Hij nam uitgebreid de tijd om het te tonen aan de camera en zijn waardering uit te spreken voor Ursula's creativiteit. "How much better can it get?" vroeg hij. Na de show wilde Ursula het kleinood overigens graag terug, maar Bruce liet via de security weten dat hij het liever zelf wilde bewaren als aandenken." Nog een verzoeknummer van een Nederlandse fan werd gehonoreerd, 'Saint in the City' voor de jarige Viola.


Foto's: Jeffrey Hietbrink

Foto: Alain Van Rentergem

"Ik vond het opmerkelijk hoe Bruce met één blik aan Max het teken gaf voor de eerste klap op de drums om 'Spirit in the Night' in te zetten", vervolgt Gert. "Bij 'The River' viel het ons op hoe de beeldregie bij deze tour telkens dezelfde recepten gebruikt: het is echt niet moeilijk een tot tranen toe bewogen meisje (of jongen!) uit het publiek te pikken en te mengen met Bruce die harmonica speelt. Vanavond was het een huilend blond meisje die het scherm innam op de plek waar in Den Haag Robin minutenlang in beeld werd genomen." Michel Willems vond 'The River' "prachtig gezongen, een intense uitvoering". Rogier Schipper viel de grimmige beleving van Springsteen tijdens het zingen van 'American Skin' op. "Het voelde alsof hij daar een krachtig politiek statement wilde maken." Na 'The Promised Land' kreeg weer iemand de mondharmonica cadeau. Bij "Waiting on a Sunny Day" kreeg een kleine jongen met een T-shirt met opschrift "my 1st boss time with my dad" de beurt, "die desondanks perfect wist dat hij "come on E Street Band" moest roepen. Zingen kon hij niet echt, maar was voor Bruce geen probleem."

Het eerste bisnummer was voor Gert Dewaelheyns dé revelatie van de show: 'Backstreets', "in een wondemooie versie". Rogier Schipper sprak van een "bevlogen uitvoering met een vurige gitaarsolo en zeer intiem einde met de nadruk op de zin "I thought we would-be forever friend", wat de boodschap van het nummer nog meer kracht meegaf". Gert: "Bij 'Dancing in the Dark' werd een jongen uitgepikt om met Soozie te dansen en het meisje dat Bruce uitkoos wist blijkbaar niet dat ze na het dansen met hem een gitaar in handen gestopt zou krijgen. Een verademing om nog eens een "spontane" Courteney Cox naast hem te zien. Na 'Tenth Avenue' en 'Shout' besteedde Bruce extra veel tijd aan het voorstellen van de band: Roy omschreef hij als 'Professor 88 Keys ain't enough Roy Bittan', en hij maakte nog snel wat promotie voor Garry's nieuwe album. Voor mij was Berlijn een hoogtepunt van deze tour."


Foto: Alain Van Rentergem

Rogier Schipper mailde ook nog: "Springsteen heeft tijdens de show weinig gesproken, maar maakte een zeer tevreden indruk. Na een stroef begin, zong hij de rest van de avond prima. Het publiek was wat mat, de sfeer was wat tam, maar dat had geen invloed op de show. Anton Corbijn liep voor de show nog door de pit." Volgens Bas Jansen was de sfeer in het stadion uitstekend. Ook Jacco van der Heijden sprak van een "uitzinnig publiek en een geweldige sfeer op een supermooie locatie". Gerrit Peeters stelde: "Vermits er geen ander nieuw werk was, leek dit op een Greatest Hits-tour en miste ik ook wat extra peper en zout. Of lag het aan het publiek. Het duurde een tijd vooraleer het Duits publiek op dreef kwam. Pas bij de bissen  kwam de vlam in de pan." Paul Meerman meldde nog: "Het viel op dat dit de eerste show was waar we duidelijk de aanwezigheid van politie, in volledig gevechtstenue en patrouillerend, en veel hulpdiensten hebben ervaren! Ging wel relaxed maar viel wel op."

Setlist 19-6: Adam Raised a Cain / Badlands / Out in the Street / Sherry Darling / My Lucky Day / Wrecking Ball / Night / (It's Hard to Be a) Saint In The City / Spirit in the Night / Candy's Room / She's the One / Hungry Heart / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / The River / American Skin (41 Shots) / The Promised Land / Working on the Highway / Waitin' on a Sunny Day / I'm on Fire / Because the Night / The Rising / Land of Hope And Dreams // Backstreets / Born in the USA / Born to Run / Seven Nights to Rock / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Thunder Road (soloakoestisch)


Foto: Bas Jansen


'My Hometown' in München
17 juni München, Duitsland - Olympia stadion

Foto: Herman Bosschaart

Springsteen en de E Street Band hebben vrijdag 17 juni in het Olympiastadion in München opgetreden. De setlist was niet heel bijzonder in vergelijking met Den Haag, maar ze speelden wel tourpremière 'My Hometown'.

Herman Bosschaart en Paul Meerman waren bij het concert en mailden hun bevindingen: "Er waren weinig Hollanders, zelfs weinig van de vaste Bruce-volgers. De roll call verliep chaotisch; de uitvoerders hadden goede bedoelingen maar geen ervaring met het leiden van een lijst. Uiteindelijk kwamen er vijfhonderd mensen op nummer de pit in, maar daar bleek dat ook de andere poorten al open waren. Dat betekende: een volle pit en vroeg staan. Dan het concert. Bruce had de automatische piloot aan: weinig woorden en veel te weinig River, wel een goede show maar geen verrassingen. Echter, het publiek was zeer tevreden en de band was top. Steve had een grote rol en trok de kar. Een echte rockshow, met in tegenstelling tot het vergelijkbare Den Haag-concert geen verrassingen. Of je zou 'My Hometown' zo moeten noemen. Wel een mooi '78-intro bij 'Prove it All Night' en een paar goede gitaarsolo's."

Ook Jos Jansen was bij het concert: "Ik las het veslag van Herman en ik vond het juist een heel goed concert. Geen automatische piloot. Bruce was verkouden, dat zag aan je z'n loopneus die regelmatig in beeld kwam. Bruce was scherp en had er heel veel zin in, had ik het idee. De band was heel goed, op een missertje na bij het starten van volgens mij 'Two Hearts'. Maar Bruce telde opnieuw en daarna was het foutloos. In vergelijking met Den Haag was het een behoorlijk andere set. Het slotstuk 'For You' was schitterend, het hele veld was stil. Er waren weinig rustige nummers en daardoor hield de show de hele avond een hoog tempo. De reacties van mensen vooraan was heel positief. Ik hoorde van anderen dat op de tribune het geluid niet goed was. Voor mij was het mijn 31e concert en een van de beste. Strak, hoog tempo en een geweldige setlist."

Foto: Jos Jansen.

Foto: Jacco v.d. Heijden

Jacco van de Heijden was ook in München: "Zeker geen slechte show, maar inderdaad weinig hoogtepunten. Voor een eenmalige bezoeker absoluut een mooi concert, voor een klein beetje fan was het niet meer dan een gemiddelde show. 'For You' soloakoestisch was voor mij persoonlijk het grootste hoogtepunt. 'My Hometown' was ook zeer aangenaam. Het was een stralende avond. 'Waitin' on a Sunny Day' zal ik nooit vergeten; het meisje dat mee mocht zingen stond pal naast me. Ze deed het erg goed en eenmaal weer terug in de pit bij haar ouders heeft ze tien minuten staan huilen. Het was heel aandoenlijk, moest me groot houden om ook niet een traantje weg te pinken."

Andere reacties die op forums te lezen waren, varieerden van "ongelofelijk goed" tot "de slechtste show die ik ooit heb gezien". Hoe een concert wordt beleefd, blijft dus erg persoonlijk.

Setlist 17-6: Prove It All Night ('78 Intro) / Badlands / Out in the Street / Sherry Darling / Two Hearts / No Surrender / Hungry Heart / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / My Hometown / Johnny 99 / Youngstown / Murder Incorporated / The River / American Skin (41 Shots) / The Promised Land / Working on the Highway / Darlington County / Waitin' on a Sunny Day / I'm On Fire / Because the Night / The Rising / Thunder Road / Land of Hope and Dreams // Born In The U.S.A. / Born to Run / Seven Nights to Rock / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-Out / Shout / For You (soloakoestisch)


Bruce verovert het Malieveld
14 juni Den Haag, Nederland - Malieveld

Springsteen stond dinsdagavond met de E Street Band op het Malieveld in Den Haag. Het vijfentwingste concert in Nederland was een show van bijna drieënhalf uur waarin diverse verrassingen de revue passeerden, met 'From Small Things', 'Jersey Girl', 'Racing in the Street' en 'Jungleland' als toppers van de avond.

De regen eerder op de dag had het Malieveld modderig en zompig gemaakt, hoewel er in de pit platen lagen, maar het was droog en zonnig toen het publiek het veld op mocht, na de lange soundcheck van de Stereophonics. Bruce kwam net na half vijf al eventjes aan de zijkant van het podium kijken. Het publiek zag Bruce al snel en begroette hem met gejuich. Het leek er zelfs op dat er een preshow zou komen, want de cameramannen kwamen aangesneld en haalden het plastic van de camera's en ook de beveiliging nam plaats voor het podium. Helaas, Bruce bedacht zich en na vijf minuten verlieten camera- en beveilingsmannen hun post weer.

Het voorprogramma van de Stereophonics, die voor zes uur begonnen, duurde drie kwartier. Wellicht dat de fans van deze band een leuk optreden zagen, maar de muziek van deze Britse band heeft niet zo veel aansluiting bij Springsteen, en het optreden werd ook niet door iedereen enthousiast ontvangen. Na hun voorprogramma werd het podium in gereedheid gebracht voor de hoofdact. Patti Scialfa's microfoon werd niet geplaatst.

Bruce en de band verschenen op tijd, net na half acht, op het podium. Bruce begroette de fans met "Hallo Nederland", het leek alsof zijn uitspraak van het Nederlands verbeterd was, wellicht door de bezoeken die hij af en toe maakt in verband met het paardspringen van zijn dochter. Na het welkomswoord knalde de band met 'Badlands' uit de startblokken. Het geluid leek aan het begin niet zo best, de E Street Band had zelf geen soundcheck gedaan en bij de eerste nummers moesten de geluidsmannen hard aan het werk om het geluid goed af te regelen. Ook leek aan het begin van de show alsof de pauze van negen dagen de E Street Band weinig goed had gedaan, want her en der waren er een paar schoonheidsfoutjes te ontdekken. Maar eenmaal op stoom dreef de E Street-machine het concert naar grotere hoogten.





Bruce haalde al bij 'Badlands' een verzoekbordje voor 'From Small Things (Big Things One Day Come)' uit het publiek, en na 'My Love Will Not Let You Down' kwam dit aan bod. Opvallend is dat hij dit ook als verzoek op Pinkpop 2009 speelde. Soozie Tyrell, die akoestische gitaar speelde, werd door Bruce verrast toen hij om een vioolsolo vroeg. Snel wisselde ze van instrument, Bruce moest erom lachen.



Na 'Sherry Darling' (een van de slechts vijf nummers van The River die gespeeld werden) was het de beurt aan 'Night', het nummer van Born to Run dat deze tour pas twee keer eerder gespeeld werd. Na de soulvolle uitvoering van 'My City of Ruins' een grote verrassing. Bruce zag een bordje van iemand over een droom die hij had, en hij wilde zien wat het verzoek was. Bruce lachte, en zei dat de aanvrager van 'Jersey Girl' niet uit New Jersey kwam, maar uit het oorspronkelijke Jersey. Bruce had even wat tijd nodig om de akkoorden door te nemen. "It may have never been played before outside the US", zei Bruce, maar dat klopte niet. Eenmaal eerder speelden Bruce en de band de cover van Tom Waits in Europa, in 2009 in Wenen. De uitvoering in Den Haag was onwennig, Bruce was vanwege de tekst gefocusd op de teleprompter. Het publiek vond deze verrassing wel prachtig, want het werd heel enthousiast onthaald.





"Another summer song", zei Bruce voordat hij met 'Hungry Heart' verder ging. 'The River' was mooi, vooral het slotgedeelte toen Bruce mondharmonica speelde en Robin Snelders, de jonge vrouw die in Dublin de mondharmonica had gekregen bij 'The Promised Land', gezeten bij iemand op de schouders, door de cameraman in beeld werd gebracht.
Daarna nog een tourpremière, een verzoeknummer van Co Jeurissen: 'Racing in the Street'. "We haven't played this in a while", zei Bruce. Dat was niet te merken, want de uitvoering was voortreffelijk.

Daarna vervolgde Bruce met de vaste setlistkeuzes: 'Working on the Highway', 'Darlington County' en 'Waitin' on a Sunny Day'. Bruce moest erg lachen om het jonge meisje dat bij haar meezingstukje in de lach schoot. Na 'Waitin'' koos Bruce voor 'I'm on Fire', een nummer dat hij bijna altijd in Nederland speelt ('I'm on Fire' was hier in 1985 een grote nummer-1 hit). Met deze uitvoering leek het wel alsof Bruce na twee uur speeltijd de aandacht van het publiek wat begon te verliezen. Op de schermen was goed te zien dat achter de pit de menigte grotendeels stil stond.





De aandacht was wel bij iedereen terug toen Bruce de geplande opener van de toegiften ('Born in the USA') verwisselde voor een sublieme uitvoering van 'Jungleland'. En de verrassingen waren nog niet op, na 'Born to Run' zette Bruce 'Seven Nights to Rock' en vervolgde de show daarna met nog een verzoek. Bruce probeerde de cameraman te wijzen op het bordje dat hij had gezien. Na veel andere bordjes vond hij toch 'Detroit-medley' en zetten Bruce en de band de rockmedley van Mitch Ryder and the Detroit Wheels in.





Bij 'Dancing in the Dark' haalde Bruce achtereenvolgens Stephanie Huys uit het publiek als danspartner voor Jake, Anjali Ram voor Garry Tallent en Pauline de Koning voor hemzelf. Met z'n drieën mochten ze ook aan de microfoon het nummer rockend uitluiden. De show liep ten einde met 'Tenth Avenue Freeze-out' en 'Shout', maar nadat Bruce de bandleden een voor een had bedankt, sloot hij de avond solo af met 'This Hard Land'. Met de woorden "The E Street Band loves you!" nam hij afscheid van een dankbaar publiek.

Setlist 14-6: Badlands / No Surrender / My Love Will Not Let You Down / From Small Things (Big Things One Day Come) / Sherry Darling / Night / Spirit in the Night / My City of Ruins / Jersey Girl / Hungry Heart / Out in the Street / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / The River / Racing in the Street / The Promised Land / Working on the Highway / Darlington County / Waitin' on a Sunny Day / I'm on Fire / Because the Night / The Rising / Thunder Road / Land of Hope and Dreams // Jungleland / Born to Run / Seven Nights to Rock / Detroit-medley / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / This Hard Land (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière




'Does This Bus Stop' op piano in Wembley
5 juni Londen, Engeland - Wembley stadion

Foto: Alain Van Rentergem.

Springsteen en de E Street Band hebben zondagavond 5 juni in het Wembley-stadion in Londen opgetreden. Bruce begon de show alleen met een pianoversie van 'Does This Bus Stop At 82nd Street'. 'Seeds', ook een tourpremière, volgde daarna. Tijdens de show speelde Bruce ook 'I'll Work For Your Love' soloakoestisch.

De show startte vroeg, rond half zeven, met een bijzondere uitvoering van 'Does this Bus Stop at 82nd Street' die Bruce solo op piano speelde. Hij had het in de soundcheck op deze manier, maar ook een keer met band, gerepeteerd. 'I'll Work for Your Love' deed Bruce op verzoek solo, de E Street Bandleden verlieten niet het podium maar gingen achter bij de piano en het orgel zitten. Patti Scialfa was deze avond weer bij de show, ze kreeg van Bruce tijdens het instrumentale middengedeelte van 'The Promised Land' een zoen. Bruce zong 'Tougher than the Rest' met haar. Het nummer stond al op de setlist, maar Bruce pakte hiervoor ook een verzoekbordje aan en complimenteerde de maker dat dit bordje veel beter van kwaliteit was dan de papieren servetjes die hij soms in het publiek ziet.


Foto: Robert Bruinsma.

Bij 'Dancing in the Dark' haalde Bruce eerst een oudere vrouw uit het publiek om aan Little Steven te koppelen en toen een jongeman en een vrouw die het podium op mochten om met Soozie te dansen. Zelf koos Bruce ook een man uit, een enthousiaste kerel met een Born in the USA T-shirt aan, een zonnebril en pruik op en een baard. Hij had een bordje bij zich waarop hij Bruce vroeg of hij Courteney Cox zou hebben gekozen om te dansen als ze "a great beard" had. Bruce danste kort met de man en daarna nam hij hem mee om gitaar te laten spelen. Tot slot kreeg hij een stevige, lange omhelzing.
De show was voor het donker, rond 10 uur plaatselijke tijd, afgelopen.


Foto: Alain Van Rentergem.

Foto: Alain van Rentergem.

Leon Verdonschot was bij de show in Londen en mailde: "Bruce was zeer ontspannen in Wembley Stadion. Hij oogde verkouden, maar klonk niet zo. Hij reageerde veel op bordjes, maakte met Little Steven grappen over opvallende mensen en teksten in het publiek, schoot samen met Jake in de lach tijdens 'Out in the Street', en reageerde heel welwillend op het bordje (het bleken er uiteindelijk drie) met een verzoek om wat een van de mooiste momenten van de show werd: de soloversie van 'I'll Work for Your Love', een vergeten parel van Magic. Dat vindt hij zelf kennelijk ook, want hij kondigde enthousiast aan dat het nu 'echt obscuur' zou worden en dat een nummer volgde waar hij zelf ook veel van hield. Hij zette het eerst veel te laag in, en begon toen lachend opnieuw, na wat gekloot met zijn mondharmonica. 'Het wordt heel mooi, jullie geduld zal beloond worden', grapte hij, en het bleek waar. Andere hoogtepunten: de opeenvolging van 'Be True', 'Candy's Room' in een stomende versie en meteen daarna 'She's the One' en 'My City of Ruins'. De versie van 'American Skin' was zeer intens, met een langgerekt einde waar Bruce de band expliciet om vroeg, zodat hij de tekst kon blijven herhalen. Ook prachtig: 'Jungleland'. Het slot, de akoestische soloversie van 'Thunder Road', werd uiteraard massaal meegezongen, waar Bruce grappig genoeg bijna verbaasd op leek te reageren: 'That’s nice.' Praten deed hij net als in Barcelona en Madrid vrijwel niet tijdens deze show. Wel droeg hij 'Tougher than the Rest' (een van vele verzoekjes van een bord) op aan Muhammed Ali, zonder zijn naam te noemen. In plaats daarvan citeerde Bruce de legendarische typering van zijn vechtstijl: 'Float like a butterfly, sting like a bee.'"

Foto: Robert Bruinsma.

Foto: Alain Van Rentergem.

Bruce en de band hebben nu een week vrij. De volgende show is op dinsdag 14 juni in Den Haag.


Foto's: Robert Bruinsma.

Setlist 5-6: Does This Bus Stop at 82nd Street (solo piano) / Seeds / Johnny 99 / Wrecking Ball / The Ties that Bind / Sherry Darling / Hungry Heart / No Surrender / Be True / Candy's Room / She's the One / My City of Ruins / I'll Work for Your Love (soloakoestisch) / Spirit in the Night / Out in the Street / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / American Skin (41 Shots) / The River / The Promised Land / Darlington County / Waitin' on a Sunny Day / Tougher than the Rest / Because the Night / The Rising / Badlands // Jungleland / Born to Run / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière

 
Foto: Alain Van Rentergem.


Vijf premières in Coventry
3 juni Coventry, Engeland - Ricoh Arena

Springsteen en de E Street Band hebben, nog steeds zonder Patti Scialfa, vrijdagavond 3 juni in de Ricoh Arena in Coventry opgetreden. De show kende maar liefst vijf tourpremières: openingsnummer 'For You' op piano gevolgd door 'Something in the Night', even later 'Save My Love', tot de covers 'Travelin' Band' (John Fogerty) en 'Seven Nights to Rock' (Moon Mullican) in de toegiften.

Foto: Alain Van Rentergem.

Alain Van Rentergem was in Coventry en stuurde zijn verslag via Whatsapp: "Om kwart voor zeven begon Bruce aan het concert en aan de nervositeit rond te piano te merken, konden we afleiden dat hier wel eens de opener gespeeld kon worden. Inderdaad, 'For You' was een prachtige uitvoering op piano, met grinta en veel emotie gespeeld. Meteen erna kwam de band zich bij hem voegen en zetten ze 'Something in the Night' in. Wat een start van dit concert. Bruce en vooral Stevie waren blijkbaar goed uitgerust, want ze hadden er zin in (zonder de rest van de band tekort te doen). Na de gitaarsessie met drie gitaristen naast elkaar bij 'Prove it All Night' keerde Nils terug naar zijn stekje maar hij struikelde over een van de boxen. Hij kwam net niet ten val. Nils had trouwens heel wat solowerk dit concert ('Because the Night', 'Youngstown'), wat een hoogtepunt van de show is voor mij. De combinatie 'Youngstown' en 'Murder Incorporated' blijft het mooiste wat er bestaat: gitaar-solowerk gecombineerd met gitaar-duowerk. Prachtig!
Ik vond dit concert duidelijk beter dan mijn eerste twee deze tour, maar dat zal wellicht ook te maken hebben met de plaats waar je staat en de vele verrassingen. Bruce hield er gisteren mee op na een mooie solo-uitvoering van 'Thunder Road', na drie uur en een kwartier zonder enige onderbreking.
Een aparte vermelding verdient het kind nog dat bij 'Waitin' on a Sunny Day' mocht meezingen. Dit kind kon echt zingen en dat was een meevaller. Op het bordje stond: 'Boss, do you need a singer?' Hij was het, deze keer, wel waard."


Foto: Alain van Rentergem.

Foto: Alain Van Rentergem.

De Coventry Telegraph beoordeelde het concert met vijf sterren. Toch schreef de journalist: "De 66 jaar oude rocker valt tegenwoordig definitief meer terug op nostalgie dan op progressie, maar niemand van de meer dan 38.000 fans die naar de Ricoh Arena waren gekomen om het tweede bezoek van The Boss in Coventry bij te wonen, maakte zich hier zorgen om. Vanaf de eerste akkoorden van het akoestische 'For You' tot de laatste klanken van 'Thunder Road', opnieuw akoestisch, hield Springsteens E Street band het adorerende publiek in de palm van hun handen. (...) De Boss heeft een formule die werkt, en het is lastig om niet mee te gaan in de jubelstemming van het moment, ondanks dat je goed weet wat er zal volgen. Van het verzamelen van verzoekbordjes, omhooggehouden door de mensen die twee dagen in de rij hebben gestaan om vooraan te komen, tot het op het podium trekken van mensen uit het publiek om mee te dansen, Springsteen vervulde al deze door het publiek gewenste momenten. Een gemeend tribute aan de voormalig saxofonist Clarence Clemons, die in 2011 overleed, werd ook goed ontvangen. (...)
Het is een garantie dat niemand na een Springsteen-concert teleurgesteld naar huis gaat. De fans mogen dan wel 24 uur in de rij staan om in het voorste vak te belanden, ze worden gedurende drie uur rijkelijk beloond door hun held. Hij is dan niet meer rock-'n-roll's toekomst, maar er is in feite niemand die daarom maalt."


Foto: Alain van Rentergem

Voordat Bruce aan 'Shout' begon in de toegiften wees hij de security op een man die was flauwgevallen in het publiek. Het duurde wat langer voordat hij het nummer kon starten.


Foto's: Alain van Rentergem.

Setlist 3-6: For You (solo piano) / Something in the Night / Prove it All Night / My Love Will Not Let You Down / The Ties that Bind / Sherry Darling / No Surrender / Two Hearts (incl. It Takes Two) / Save My Love / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / Youngstown / Murder Incorporated / The River / Drive All Night / The Promised Land / Working on the Highway / Darlington County / Waitin' on a Sunny Day / Because the Night / The Rising / Badlands // Travelin' Band / Born in the USA / Born to Run / Seven Night to Rock / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


Foto: Alain van Rentergem.


Verzoeknummers in Glasgow
1 juni Glasgow, Schotland - Hampden Park

Springsteen en de E Street Band hebben woensdagavond (zonder Patti Scialfa) in Hampden Park in Glasgow, Schotland opgetreden. De show begon met een aparte keuze: 'Waitin' on a Sunny Day'. Bruce haalde veel verzoeknummers uit het publiek en dat leverde onder andere het tourdebuut van '4th of July, Asbury Park (Sandy)' op. Ook 'American Skin' was een tourpremière.

Michel de Dreu was in Glasgow bij het concert: "Het nummeren voor de pit verliep slordig en er was veel onduidelijkheid over wat er ging gebeuren. Hierdoor moest je heel de tijd blijven opletten. Het was een zware taak om in onduidelijkheid in honderdtallen op volgorde in de brandende zon te staan wachten op wat er komen gaat. Wel is het mooi om door heel de stad Springsteen-fans te zien lopen. Mensen met T-shirts, petjes, zonnebrillen, pitnummers zie je door heel de stad en je geeft elkaar op zijn minst een goedkeurende glimlach, waarna vaak een gesprek volgt, hoewel het met sommige Schotten lastig communiceren is.
De soundcheck duurde erg lang en daar moest op gewacht worden voordat we naar binnen mochten. Opvallend was dat 'The Ties that Bind' vaak gespeeld werd. Ook 'Girls in Their Summer Clothes' en 'Atlantic City' werden gespeeld tijdens de soundcheck, maar niet tijdens het concert. Om 16.00 gingen de poorten open en mochten de mensen op volgorde naar binnen. Opvallend was dat het podium over de lengte van het veld stond, dus niet aan de kant van een goal. Dit keer waren er geen speciale The River-pitbandjes, maar slechts standaard oranje festivalbandjes met 'Bruce Springsteen front standing'. Stiekem toch een kleine teleurstelling."

Foto: Michel de Dreu.

"Een verrassend begin van de show, met 'Waitin' on a Sunny Day' en al snel werden er bordjes uit het publiek geplukt. Daar was ik blij mee, want het waren er zoveel dat ze het zicht verminderden zodra Bruce onze kant op kwam en iedereen zijn bordje in de lucht stak. 'Sandy' werd gespeeld, en opgedragen aan Phantom Dan. Een schitterende uitvoering.
Als je om je heen keek, zag je in de Schotse pit veel verschillende soorten mensen. Rechts van mij stond een echtpaar met de handen over elkaar - op het oog een beetje verveeld - te luisteren, links van mij ging een groepje jongens van mijn leeftijd helemaal uit hun plaat. Het duurde niet lang tot ik had besloten mij bij hen te voegen! Ook zag je jonge kinderen, door hun ouder(s) meegesleept in de pit. Sommigen drukten hun oren dicht, anderen keken nog maar eens om zich heen of het nou eindelijk eens klaar was.
Patti was afwezig, kennelijk door keelpijn. Ook Bruce leek te kampen met een verkoudheid en moest geregeld zijn neus legen. Gelukkig was het niet te horen. Als er ingezoomd werd op zijn gezicht, zag je duidelijk een loopneus en trouwens ook gezichtsbeharing die leek op wat hij tijdens The Ghost of Tom Joad-tijd droeg.
De band leek in topvorm en Bruce had ook duidelijk plezier. Het crowdsurfen zat er weer niet in tijdens 'Hungry Heart', maar Bruce rende wel de hele pit rond, begeleid door zijn bodyguards. De hoogtepunten waren voor mij: 'Sandy', 'American Skin', 'Johnny 99', 'Point Blank' en 'The Promised Land'. Het is mooi om te zien hoe Bruce na afloop ieder bandlid hartelijk bedankte wanneer ze het podium afstapten door middel van een schouderklop en een brede glimlach. Zijn quote "The older you get, the more it means" kwam bij me naar boven."


Foto: Michel de Dreu.

Ook Roel van den Bekerom was erbij in Glasgow en mailde zijn bevindingen over het concert: "Ik ben niet weg van 'Waitin' on a Sunny Day' maar als opener was erg leuk met een wel heel enthousiast meisje! Het publiek was meteen opgewarmd op deze heerlijke zonnige avond, maar kwam daarna toch redelijk moeilijk in de stemming. De tribunes in het stadion liepen ook pas halverwege de show vol, dat heb ik niet eerder zo meegemaakt. Het concert was goed zoals we van Bruce gewend zijn met een paar leuke tourpremières. Van zijn stemproblemen was weinig te merken.
Door alle verzoekjes was het alleen niet echt meer een River-tour te noemen. Er werden meer River-nummers gespeeld dat bij andere tours, maar ze leken zo willekeurig in de setlist te zijn geplakt dat je het album niet meer als rode draad herkent en dat is jammer. Misschien dat daar de komende optredens nog aan gesleuteld wordt."

Setlist 1-6: Waitin' on a Sunny Day / Spirit in the Night / My Love Will Not Let You Down / The Ties that Bind / Sherry Darling / Two Hearts (incl. It Takes Two) / Rosalita (Come Out Tonight) / 4th of July, Asbury Park (Sandy) / Hungry Heart / Out in the Street / Lonesome Day / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / American Skin (41 Shots) / Murder Incorporated / I'm Goin' Down / Johnny 99 / The River / Point Blank / Darkness on the Edge of Town / The Promised Land / Working on the Highway / Darlington County / Because the Night / The Rising / Thunder Road / Badlands // Born in the USA / Born to Run / Glory Days / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / This Hard Land (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


Bono te gast in Dublin
29 mei Dublin, Ierland - Croke Park Stadium

Springsteen en de E Street Band hebben zondagavond 29 mei het tweede optreden in Croke Park stadion in Dublin gegeven. Bruce haalde een lokale grootheid het podium op, Bono van U2 kwam meezingen op 'Because the Night'. Bruce was het optreden solo begonnen, met een pianoversie van 'Incident on 57th Street'. Een opvallend detail: Bruce raakte bij 'Badlands' zijn stem kwijt en hij zei dit zelf ook aan het eind van de show, bij de soloakoestische uitvoering van 'Thunder Road'.

Na de show van vrijdag waren er veel klachten over het slechte geluid in het stadion. Misschien was dit de reden waarom Bruce en de band weer een soundcheck deden, want dat is niet altijd het geval als hij twee opeenvolgende shows op een plek speelt. Of misschien wilde hij wat nieuwe dingen uitproberen, want 'Streets of Fire' en 'Incident on 57th Street' (onduidelijk was of Bruce de langzame versie solo op piano of op elektrische gitaar speelde) werden gerepeteerd, samen met 'Growin' Up' en 'Youngstown'.
Om half vier 's middags mochten de eerste wachtenden al het stadion in. De show begon vanavond vroeger dan op vrijdag, Bruce stapte om 19.00 uur plots, zonder opkomstmuziek, het podium op, zwaaide naar het publiek en liep naar de piano. 'Incident on 57th Street' was dan wellicht niet zo'n grote verrassing voor de mensen die de soundcheck hadden gehoord, het wel een wonderschone versie.



Bruce haalt een opblaaspop uit het publiek tijdens 'Out in the Street' (foto: Jos Westenberg).

"Let's get the E Street Band on stage", zei Bruce en de bandleden kwamen daarna met z'n allen applaudiserend voor Bruce het podium op. Patti Scialfa was er niet bij. Little Steven zwaaide naar Bruce en riep: "The boss, the boss!"
'Spirit in the Night' en 'Saint in the City', beide ook vrijdag gespeeld, volgden waarna Bruce zei: "A three header from Greetings." 'Growin' Up' was een leuke uitvoering, met een lang verhaal in het midden. Bruce schetste waar hij in Freehold woonde, tussen de katholieke kerk, de katholieke school en het nonnenklooster, in een rijtje met vijf huizen waar alleen familieleden van Ierse komaf woonden, die een belangrijke rol in zijn opvoeding speelden. Bruce vertelde over een bijgelovige tante die iedereen in huis bij elkaar in de kelder verzamelde als het onweerde en wijwater rondstrooide, in de hoop niet door bliksem te worden getroffen. Ook vertelde dat hij een pooltafel had op zijn kamer. Hij nam meisjes mee naar zijn kamer, zogenaamd om pool te spelen, maar hij belandde met hen op bed en om geen argwaan bij zijn ouders op te wekken, stootte hij de ballen op de tafel af en toe even tegen elkaar. Later, rond kerst, zag hij een gitaar in een etalage die hij graag wilde. Bruce verkocht de tafel voor $35 en zijn moeder leende nog eens $35 bij de bank, en zo konden ze de gitaar plus versterker, die samen $69.99 kostte, kopen. Hij hoorde uit die kleine versterker maar steeds drie woorden komen: "Let it rock!"



Na deze nummers van Springsteens eerste album volgden de eerste nummers van The River, 'The Ties that Bind', 'Sherry Darling' en 'Two Hearts'. Na 'No Surrender' ging Bruce op zoek naar verzoekbordjes. Het eerste dat hij vond, was een verzoek voor 'Independence Day', dat bij de stadionshows nog niet was gespeeld. Het verzoek was voor iemands 18e verjaardag. "This is a good song for when you are eighteen. I wrote it when I was not that much older." De uitleg van de betekenis van het nummer die Bruce gaf (over het besef dat de dromen die je ouders hebben niet uitkomen door de verplichtingen die een gezin met zich meebrengen), is aangrijpend.



Na 'Independence Day' bleef Bruce tot en met 'You Can Look' bij het materiaal van The River. Toen volgde een Ierse keuze: 'Death to My Hometown', waarbij Nils de elektrische banjo en Jake de grote trom speelde.



'Youngstown' was ook een van de verzoekbordjes die Bruce eerder had opgehaald. Het was niet de meest spontane keuze, aangezien het ook in de soundcheck was gerepeteerd. Het daaropvolgende 'Murder Incorporated' kreeg een vreemde uitvoering, Bruce had met Steve een stille onderlinge grap waar ze een tijdje om moesten lachen en daardoor miste deze uitvoering de verbetenheid van andere versies.



Bruce gaf het publiek veel ruimte tot meezingen tijdens 'The River'. Het daaropvolgende 'Point Blank' was magistraal, van het mooie intro op piano en cymbalen, tot de baspartij van Garry Tallent, de Gretsch-gitaar van Little Steven en de tamboerijn van Jake Clemons aan toe.



Tijdens 'Working on the Highway' kwam er een grote opblaasbare strandbal over de hoofden van het publiek richting Bruce. De security haalde deze snel weg, waarop Bruce lachend zei: "This ain't no fucking beach!" Bruce hield de energie hoog met 'Darlington County' (waarbij hij een klein kind de shalala's liet zingen) en daarna het onvermijdelijke 'Waitin' on a Sunny Day'. Bruce haalde een een beetje dikkig jongetje met een bril het podium op, die het best goed deed. Bruce concludeerde daarna dan ook: "Dublin's got talent!"



Toen het moment van de avond waar veel Ieren over jaren nog zullen spreken; Bruce zei: "We have another lad here that we want to get up onstage, Bono!" De zanger van U2 verscheen op het podium terwijl het stadion ontplofte. De tonen van 'Because the Night' klonken al toen Bruce tegen Bono zei dat hij het eerste couplet moest nemen. Bono vroeg nog even waar de tekst te vinden was, Bruce wees hem op de teleprompter.
Bruce zong het tweede couplet terwijl Bono met zijn hand op zijn been stond mee te klappen. Little Steven wilde hem een tamboerijn geven, maar die hoefde Bono niet. Om Steve te bedanken zoende de zanger van U2 hem vol op de mond. Nils Lofgren deed de gitaarsolo inclusief de pirouette op een been, terwijl Bono veel extra energie bracht door nog wat aan te moedigen en mee te schreeuwen in de microfoon. Dat deed hij ook op andere momenten. Het was het onbetwiste hoogtepunt van deze tweede show in Dublin. 'Badlands' was de afsluiter van de set. Na het laatste couplet, dat Bruce met Little Steven in een microfoon zingt, was Bruce zijn stem helemaal kwijt en verloor hij de controle over zijn zanglijn. Die stemproblemen zetten door bij de toegiften, die met 'Born in the USA' begonnen. Bruce ontweek de lastige partijen niet, maar de conditie van zijn stem zal straks goed op de download te horen zijn.



'Working on the Highway' (foto: Muriël Kleisterlee).

Bij 'Dancing in the Dark' kwamen drie danspartners (een voor Jake, een voor Little Steven en een voor Bruce zelf). De dame die Bruce zelf uitkoos, reageerde lichtelijk, maar aandoenlijk, hysterisch op haar uitverkiezing, maar wist nog wel op tijd de telefoon van haar man aan te nemen om aan het einde van de dans een selfie te maken. Ze stond te trillen op haar benen toen ze net op het podium stond.
Na 'Shout' stuurde Bruce de band het podium af en nam hij een akoestische gitaar en mondharmonica voor de laatste toegift. Bruce bedankte de Ieren en zei: "I don't have much of a voice left, so you have to help me on this one. Let's see if I can make it through." 'Thunder Road' was een mooie afsluiter, hopelijk kan Bruce zijn stem weer in topconditie krijgen voor de volgende show, op 1 juni in Glasgow.

Setlist 29-5: Incident on 57th Street (solo piano) / Spirit in the Night / (It's Hard to Be a) Saint in the City / Growin' Up / The Ties that Bind / Sherry Darling / Two Hearts (incl. It Takes Two) / No Surrender / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / Youngstown / Munder Incorporated / The River / Point Blank / The Promised Land / Working on the Highway / Darlington County / Waitin' on a Sunny Day / Because the Night (met Bono) / The Rising / Badlands // Born in the USA / Born to Run / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Thunder Road (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière/special guest


Foto's: Jos Westenberg


'Back in Your Arms' en 'Lost in the Flood' in Dublin
27 mei Dublin, Ierland - Croke Park Stadium

Foto: Co Jeurissen.

Springsteen heeft bij de eerste show in Dublin, vrijdagavond 27 mei in het grote Croke Park stadion, afgerekend met de critici die over de Spaanse concerten en de show in Manchester schreven dat hij een "nostalgia act" geworden is die alleen greatest hits speelt. Het concert in Dublin was er volgens aanwezigen eentje om door een ringetje te halen, en bevatte de tourpremières 'Back in Your Arms' en 'Lost in the Flood'.

Voorafgaand aan de show deden Bruce en de band een lange soundcheck, waarin naast de twee tourpremières ook 'Darkness on the Edge of Town', 'Something in the Night', 'Roulette' en 'Badlands' werden gerepeteerd. Ze besteedden veel tijd besteed aan de repetitie van 'Here Comes the Night', een nummer van de Ierse zanger Van Morrison. In 1993 heeft Bruce in Lyon dit nummer met zijn toenmalige begeleidingsband ook uitgebreid geoefend, maar het is nooit eerder live gespeeld, ook niet bij de eerste avond in Dublin. Wellicht komt deze verrassing nog aan bod bij de tweede avond in Dublin.


Soundcheck (foto: Co Jeurissen).

Bruce begon om kwart over zeven met 'Darkness on the Edge of Town' en 'Badlands'.  Volgens Co Jeurissens en Astrid Baptist was meteen duidelijk dat Bruce en de band er zin in hadden. Na 'My Love Will Not Let You Down' koos Bruce een verzoekbordje uit voor The River-outtake 'Roulette'. Daarna begon hij aan de eerste nummers van het dubbelalbum uit 1980. Na 'Two Hearts' volgde een steengoede versie van 'Saint in the City', waarna een prachtige versie van 'Back in Your Arms' op verzoek werd gespeeld. Bruce begon zijn introductieverhaal dat hij het lied niet vaak speelt omdat het een "sad song" is, "too fucking sad for the E Street Band". Tijdens het intro werd een huilende Italiaanse fan in beeld gebracht op de schermen. Ook de vrouw naast hem hield het niet droog. Bruce had niet in de gaten wat er op het scherm in beeld werd gebracht, totdat mensen in het publiek hem erop wezen en begonnen te lachen. Uiteindelijk merkte Bruce dat er iets gaan de was op het scherm achter hem waarna hij zei: "Am I missing something? It's a sad song, not a comedian."


Foto: Co Jeurissen.

Na 'Crush on You' haalden Charlie Giordano de accordeon en Nils de lapsteel gitaar, vertelt Co, maar Bruce stuurde hen terug voor andere instrumenten, want hij wilde voor het geplande 'Death to My Hometown' eerst nog een nummer van The River spelen met Little Steven in de hoofdrol: 'You Can Look'. Na 'Death to My Hometown' het tweede tourdebuut van de avond, 'Lost in the Flood'.


Foto: Co Jeurissen.

Patti was in Dublin weer van de partij en dat leverde het duet 'Tougher Than the Rest' op. 'Spirit in the Night' kwam nog voor 'The Rising', waarna de set met de vaste keuzes ten einde liep. De toegiften brachten, op 'Jungleland' na, weinig verrassingen meer. Springsteen koos voor een jarige danspartner bij 'Dancing in the Dark', de Belgische Monique Bossaers. Bruce stelde de bandleden voor tijdens 'Shout' en verkondigde "I'm just a prisoner of Rock and Soul!" Sommigen waren verbaasd "soul" in plaats van "roll" te horen, maar hij heeft dit al eens vaker gezegd. De band verliet daarna het podium, maar Bruce zwaaide de 82.000 toeschouwers uit met een soloakoestische versie van 'This Hard Land'. Ook Astrid van der Werf en Jason Sindram die bij het concert waren spraken van een energieke, intense show.
Zondag is de tweede show in Dublin.


Meezingkind bij 'Waitin' on a Sunny Day' maakt een selfie met Bruce (links) en 'Dancing in the Dark' danspartners waaronder
de jarige Monique Bossaers (foto's Co Jeurissen).


Setlist 27-5: Darkness on the Edge of Town / Badlands / My Love Will Not Let You Down / Roulette / The Ties that Bind / Sherry Darling / Two Hearts (incl. It Takes Two) / No Surrender / (It's Hard to Be a) Saint in the City / Back in Your Arms / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / Death to My Hometown / Lost in the Flood / The River / Cadillac Ranch / Working on the Highway / The Promised Land / Waitin' on a Sunny Day / Tougher Than the Rest / Because the Night / Spirit in the Night / The Rising / Thunder Road // Jungleland / Born to Run / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / This Hard Land (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


Foto: Co Jeurissen.


Foto: Co Jeurissen.


'Santa Claus' in Manchester
25 mei Manchester, Engeland - Etihad-stadion

Springsteen en de E Street Band hebben vandaag in een regenachtig Manchester opgetreden. Merkwaardig genoeg speelde Bruce op verzoek 'Santa Claus is Comin' to Town'. Hij haalde een man, verkleed in kerstmanjas en -muts, uit het publiek om mee te laten zingen.

Het concert begon vroeg in het Etihad-stadion, om vijf voor 7 's avonds betraden Bruce en de E Street Bandleden het podium. De start van de show was verrassend, met de combo 'Atlantic City' en 'Murder Incorporated'. Het publiek dat die dag al heel wat regen over zich heen had gekregen, werd goed opgewarmd met 'Badlands', waarna de eerste nummers van The River volgden.
Na 'Two Hearts' en 'No Surrender' haalde Bruce de verklede kerstman uit het publiek. Een lollig moment, maar Bruce had op deze plek in de show ook voor 'Independence Day' kunnen kiezen. Het ging weer verder met de eerste nummers van kant 2 van het dubbelalbum uit 1980, 'Hungry Heart' en 'Out in the Street'. Manchester kreeg tien nummers van The River te horen, na 'Point Blank' liet Bruce de rest van het album links liggen en volgden andere vaste setlistkeuzes als 'Darlington County', 'Waitin' on a Sunny Day' (met zingend kind) en 'The Rising'.
De toegiften openden Bruce en de band met een sublieme versie van 'Backstreets'. Daarna volgde het vaste stramien, met na 'Tenth Avenue Freeze-out' nog 'Shout' en 'Bobby Jean', waarna Bruce de show in zijn eentje op het podium, maar samen met het publiek, na drie uur en tien minuten speeltijd afsloot met 'This Hard Land'. Vrijdag spelen Bruce en de band het eerste van twee concerten in Dublin.

Setlist 25-5: Atlantic City / Murder Incorporated / Badlands / The Ties that Bind / Sherry Darling / Two Hearts (incl. It Takes Two) / No Surrender / Santa Claus is Comin' to Town / Hungry Heart / Out in the Street / Darkness on the Edge of Town / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / I Wanna Marry You / The River / Point Blank / Johnny 99 / Darlington County / Working on the Highway / The Promised Land / Waitin' on a Sunny Day / Because the Night / The Rising / Thunder Road // Backstreets / Born to Run / Glory Days / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / This Hard Land (soloakoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


The River onder druk in Madrid
21 mei Madrid, Spanje - Bernabeu

Foto: Bas Jansen.

Springsteen en de E Street Band hebben zaterdagavond 21 mei opgetreden in het Bernabeu stadion in Madrid. Maar liefst negen nummers van Born in the USA stonden op de setlist tegen zeven van het dubbelalbum The River. Tourpremières waren 'My City of Ruins' en 'Land of Hope and Dreams'. Leon Verdonschot was erbij: "Zo uitgelaten als 'My Love Will Not Let You Down' klonk, zo geconcentreerd en bijna grimmig was hij in 'Cover Me', met dat fraaie beeld van de gitaren van Nils, Bruce en Steve op een rij."

De show ging na negen uur glorieus van start met 'Badlands', gevolgd door Born in the USA-outtake 'My Love Will Not Let You Down'. De meeste nummers van The River die Bruce voor Madrid selecteerde, zijn nummers die hij afgelopen jaren bij verschillende tours ook met grote regelmaat speelt, zoals 'Two Hearts', 'Out in the Street', 'Hungry Heart' en 'The River'. De specialere River-songs zoals 'Independence Day', 'I Wanna Marry You', 'Stolen Car', 'The Price You Pay', 'Drive All Night' en 'Wreck on the Highway' werden in Madrid allemaal genegeerd.
Patti Scialfa had de festivalshow in Lissabon overgeslagen, maar was in Madrid weer van de partij. Haar en Springsteens dochter had in Madrid meegedaan aan een paardenspringconcours, wat misschien de reden was van haar afwezigheid in Portugal.



Leon Verdonschot was na de Europese touropener in Barcelona doorgereisd naar Madrid en mailde zijn verslag:

"Voor ruim 80.000 fans in het uitverkochte stadion van Real Madrid tikte Bruce iets na negen uur af met 'Badlands'. Net als vier jaar geleden op deze zelfde locatie, tijdens de Wrecking Ball-tour. Precies de helft van de setlist van vanavond was dezelfde als toen, want de naamgever van de tour bleek vanavond teruggebracht tot zeven nummers. In tegenstelling tot in Barcelona voelde The River dan ook niet meer als het hart van de avond.
Is het dan een 'Greatest Hits'-set, zoals inmiddels geregeld wordt opgemerkt? Op papier bij vlagen misschien wel, maar dat klinkt toch echt te gemakzuchtig voor het indrukwekkend palet aan emoties dat Bruce vanavond bespeelde en de bezieling waarmee hij dat deed. Zo uitgelaten als 'My Love Will Not Let You Down' klonk, zo geconcentreerd en bijna grimmig was hij in 'Cover Me', met dat fraaie beeld van de gitaren van Nils, Bruce en Steve op een rij."


Foto: Bas Jansen.

Leon: "Later in de set was 'Downbound Train' in diezelfde stemming een hoogtepunt, ook omdat het briljant volgde op 'Point Blank', dat ik zo mogelijk nóg beter vond dan in Barcelona: met een spoken word-achtige voordracht maakt Bruce er bijna een hoorspel van, een live uitgevoerde thriller, met "Bang bang, baby you're dead" als het plot."



Foto: Bas Jansen.

Leon: "Het was ook meteen het eerst en enige moment van de avond dat een deel van het publiek haar aandacht verloor, wat opnieuw duidelijk maakt dat The River integraal spelen in stadions van deze omvang echt niet zou hebben gewerkt. Bruce veroverde de feeststemming even later terug met de opeenvolging van 'Darlington County', 'Working on the Highway' (inclusief de waterspuug-act) en 'Waitin' on a Sunny Day'. Dat laatste nummer aantreffen in de setlist zal bij menigeen ongetwijfeld hebben geleid tot beelden van al dan niet geheel vrijwillig vooruitgeschoven kinderen, en inderdaad: ook in Madrid werd een jongetje het podium opgeduwd, dat vervolgens niet ging zingen, maar zich huilend aan Bruce vastklampte. Hij deed nog een poging hem te laten zingen, maar er kwam niks uit. Dichtslaan voor een legendarisch stadion vol landgenoten: hier had een levenslang trauma op de loer kunnen liggen, maar het blijft mooi om te zien met hoeveel charme en vaderlijke kwinkslagen Bruce dat toch weer oplost. En eerlijk is eerlijk: het nummer deed het stadion werkelijk ontploffen.
De erop volgende stomende honky tonk-versie van 'Johnny 99', met een hoofdrol voor vrijwel ieder bandlid en met Bruce die in de lach schoot kreeg vanwege de koebel van Jake Clemons, hield de stomende stemming vast. Het Patti-en-Bruce-moment zat vanavond in 'Human Touch', wat overigens een nogal wankele versie was: de band leek geen grip te krijgen op het nummer en bleef tot het eind zoeken."



Leon: "Mijn persoonlijke hoogtepunten waren er vier. Op de eerste plaats de terugkeer van 'Wrecking Ball', waarmee Bruce niet alleen recht doet aan zijn recentere artistieke hoogtepunten, maar wat ook gewoonweg een fantastisch live-nummer is, met dat als een mantra herhaalde "Hard times come and hard times go" als een ongelooflijk krachtige opzweper.
Op de tweede plaats: de terugkeer van de twee gospels. 'My City of Ruins' na 'Wrecking Ball', en 'Land of Hope and Dreams' als afsluiter voor de toegift; het zijn nummers die ik zo betekenisvol vind, en die zoveel van Bruces tekstuele thematiek samenballen, dat ze enorm veel toevoegen aan de show wanneer ze in de set zetten. Ik had ze niet meer gehoord sinds de vorige tour, toen hij een grotere band had met veel meer backing vocals, maar dat blijkt voor de gospelkoor-achtige samenzang niet nodig. Dat komt ook doordat Bruce zelf vanavond uitzonderlijk goed bij stem was. Dat het al zijn vierde show in een week tijd was: volstrekt niet te merken."


Foto: Bas Jansen.

Leon: "En het hoogtepunt der hoogtepunten bleek te komen na 'Twist and Shout' en nadat Bruce de band zelf het podium af had begeleid (wat een mooi beeld blijft dat toch ook): hij hing zijn akoestische gitaar om, bedankte Madrid voor een prachtige avond en speelde in zijn eentje 'Thunder Road', met een extra harde uithaal op zijn gitaar na "And I learned how to make it talk" en een daverend applaus na "And I’m pulling out of here to win", gevolgd door samenzang met het mooiste koor denkbaar: 80.000 Spanjaarden."

Setlist 21-5: Badlands / My Love Will Not Let You Down / Cover Me / The Ties that Bind / Sherry Darling / Two Hearts (incl. It Takes Two) / Wrecking Ball / My City of Ruins / Hungry Heart / Out in the Street / The Promised Land / Trapped / The River / Point Blank / Downbound Train / I'm on Fire / Darlington County / Working on the Highway / Waitin' on a Sunny Day / Johnny 99 / Because the Night / Spirit in the Night / Human Touch / The Rising / Land of Hope and Dreams // Born in the USA / Born to Run / Glory Days / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Bobby Jean / Twist and Shout / Thunder Road (solo-akoestisch)
vetgedrukt: tourpremière

Het meest recente concertverslag vind je op de nieuwspagina. Kijk in de Concert-sectie voor setlisten en een touroverzicht van de voorgaande concerten.


Festivalset Rock in Rio-Lissabon
19 mei Lissabon, Portugal - Parque da Bela Vista (Rock in Rio-Lisboa)

Foto: Alain Van Rentergem.

Springsteen en de E Street Band hebben zonder Patti Scialfa op het festival Rock in Rio-Lissabon in Portugal opgetreden. Deze show was (net als Werchter) niet als een concert van The River -tour aangekondigd, en Bruce koos er dan ook voor om een festivalset te spelen met maar drie nummers van het album uit 1980. De show startte pas na kwart voor twaalf 's avonds plaatselijke tijd en werd rechtstreeks via een livestream uitgezonden.

De show was relatief kort, maar 27 nummers passeerden de revue. Toch kende de setlist zes tourpremières, waarvan Bruce en de band de meeste in de lange soundcheck van San Sebastian hadden geoefend. 'Darkness on the Edge of Town' was de eerste primeur van de avond en na 'Out in the Street' volgden 'Downbound Train' en 'I'm on Fire'. Deze twee nummers luidden een blokje in de set in (met 'Atlantic City', 'Darlington County', 'Working on the Highway' en primeur 'Johnny 99') met nummers die Bruce in 1982 allemaal als demo opnam voor Nebraska. In totaal speelde Bruce weer acht nummers van Born in the USA. Na 'Because the Night' volgde nog een première: 'Spirit in the Night'.


Foto: Alain Van Rentergem.

De toegiften sloot Bruce net als in San Sebastian soloakoestisch af met 'This Hard Land'.

Judith Scheper was bij het concert en mailde: "Het was super! Laat ik wel eerst vermelden dat het pas mijn tweede Springsteen-concert en eerste buitenlandse show was, dus ik ben vrij snel enthousiast. Ik lees hier op Be True altijd dat Bruce er vaak opgewekt en vrolijk bij staat, dat was in Lissabon niet anders! Staat Bruce ooit wel eens boos op het podium? ;-)"


Foto's: Alain Van Rentergem.

Judith: "Het concert begon erg laat, omdat het een festival was, maar Bruce begon rond 23.50u meteen met 'Badlands' en daarna 'No Surrender'. Dat was een goede opening, de sfeer zat er direct goed in. Bruce speelde opvallend weinig liedjes van The River, waarschijnlijk ook omdat het een festival was. Verrassend voor mij waren 'Darkness on the Edge of Town', 'Atlantic City', 'Downbound Train' en 'I'm on Fire'. Heerlijk allemaal!"


Foto's: Judith Scheper.

Judith: "Patti Scialfa was vanavond niet aanwezig, maar de rest van de band stond er en was geweldig in vorm. Vooral Max en Nils, naar mijn mening. 'This Hard Land' in de toegiften was het grootste kippenvelmoment. Bijna iedereen op het veld stil! Het was top, natuurlijk mis ik altijd 'Jungleland', maar daar houd ik al rekening mee. Ik stond ook vrij vooraan, wat het feest al helemaal compleet maakte."

Setlist 19-5: Badlands / No Surrender / My Love Will Not Let You Down / Cover Me / Darkness on the Edge of Town / Hungry Heart / The Promised Land / Out in the Street / Downbound Train / I'm on Fire / Atlantic City / Darlington County / Working on the Highway / Johnny 99 / The River / Because the Night / Spirit in the Night / Lonesome Day / The Rising / Thunder Road // Born in the USA / Born to Run / Glory Days / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Twist and Shout / This Hard Land (solo-akoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


Foto: Alain Van Rentergem.


Foto: Alain Van Rentergem.


Born in the USA in San Sebastian
17 mei San Sebastian, Spanje - Estadio de Anoeta

Springsteen en de E Street Band hebben op 17 mei in Estadio de Anoeta in San Sebastian, Spanje opgetreden. Deze show maakte de bedoeling van Bruce, om in Europa te gaan variëren in de setlist, duidelijk: vier tourpremières en diverse wisselingen in de gespeelde nummers van The River. Jos Schuring was erbij: "De soms lauwe reacties op onbekender werk leidden er waarschijnlijk toe dat Bruce overschakelde op bekendere en dansbaardere nummers. Naast stiller werk was een absoluut hoogtepunt 'Murder Incorporated' met een bijna demonische gitaar-battle tussen Bruce en Steve."

De show opende met 'Working on the Highway'. Bruce maakte er in San Sebastian meer een Born in the USA- dan een River-show van, want op de setlist stonden acht van de twaalf nummers van het succesalbum uit 1984 plus drie outtakes (tegen 13 van de 20 van The River). 'Jackson Cage' en 'The Price You Pay', nog wel gespeeld in Barcelona, werden ingeruild voor verzoeknummers en voor andere River-nummers: 'Independence Day' (inclusief introductie), 'Crush on You' en 'You Can Look'.



Jos Schuring was met Henk Kuiper in San Sebastian en mailde: "Het stadion Anoeta was vrijwel uitverkocht en op het gras van voetbalclub Real Sociedad lagen we in een heerlijk avondzonnetje te wachten. Om 21.05 barstte het feest los met 'Working on the Highway'. Overal kwamen de fans vandaan, Israël, Scandinavië en Italië. Al snel haalde Bruce bordjes op, met ook een rode waaier met daarop geschreven 'Fire'. Bruce meldde dat ze dit nummer al lang niet gespeeld hadden en dat bleek, want het intro ging een paar maal de mist in. Toen hij het publiek vroeg de eerste regels te zingen bleef het vrijwel stil. Bruce was verbaasd en zette toen zelf maar in.
De soms lauwe reacties op onbekender werk leidden er waarschijnlijk toe dat Bruce overschakelde op bekendere en dansbaardere nummers. Hij nam een tienjarig mensje op de schouder dat 'Waitin' on a Sunny Day' had aangevraagd, maar toch maakte Bruce de meeste indruk op mij met rustige uitvoeringen van bijvoorbeeld 'Point Blank'. Diverse feestnummers uit de jaren tachtig maakten echter het publiek losser. Bij 'Dancing in the Dark' mocht een vrouw met Little Steven dansen en een jongen met Bruce, die hem opmerkte met het bord "I'm not a girl but want to dance with you in the dark." En dat gebeurde, wellicht een stille kritische noot richting de nieuwe wetgeving in North Carolina."



Jos Schuring: "Naast stiller werk was een absoluut hoogtepunt 'Murder Incorporated' met een bijna demonische gitaar-battle tussen Bruce en Steve. Bruce leek de show af te sluiten met 'Bobby Jean', maar bleek het beste voor laatst te hebben bewaard. Alleen met gitaar en mondharmonica kwam hij terug en speelde hij een trage en verstilde versie van 'This Hard Land', het hele stadion was muisstil en terecht want het was huiveringwekkend mooi. Om kwart voor 1 was het gedaan, een rollercoaster van drie uur en veertig minuten was voorbij... Een fan hield de hele show een bord hoog met "May you stay forever young" en na het laatste nummer een mooi klein bordje op rij 1 met "THANKS". Inderdaad, bedankt voor een zinderende avond in het prachtig Baskenland!"



De verzoeknummers die Bruce speelde waren 'Fire', 'Murder Incorporated', 'I'm Goin' Down' (op herhaling na Barcelona, kwam nu in plaats van het geplande 'The Price You Pay') en 'Waitin' on a Sunny Day'. Laatstgenoemde wordt zowel door fans geliefd als gehaat, maar het was samen met acht andere nummers die deze tour nog niet eerder gespeeld zijn in de soundcheck gerepeteerd (Spirit in the Night / Darkness on the Edge of Town / Johnny 99 / Murder Incorporated / Youngstown / Working on the Highway / Waitin' on a Sunny Day / Death to My Hometown / Land of Hope and Dreams). Bruce haalde voor de uitvoering uiteraard een kind het podium op om in de microfoon te laten zingen. De overgang naar 'Drive All Night' moet ook opvallend zijn geweest.



In de toegiften voor het eerst deze tour geen 'Shout', Bruce hield vast aan 'Twist and Shout', in Barcelona nog een tourpremière. Na 'Bobby Jean' besloot Bruce de avond alleen op het podium, met akoestische gitaar en mondharmonica: een soloversie van 'This Hard Land'.


Michel de Dreu was ook in San Sebastian en mailde: "Vanaf 11 uur 's ochtends heb ik staan wachten in de rij bij het stadion. Als Springsteen-fans zijnde, is iedereen een vriend van elkaar en de sfeer zat er tijdens het wachten goed in. Rond 13.00 uur begon Bruce aan de soundcheck. Opvallend was dat 'Atlantic City' wel tijdens de soundcheck gespeeld werd, maar niet tijdens het concert. Het gerucht ging dat hij de festivalset voor Portugal aan het oefenen was. Iets voor 18.00 uur gingen de poorten open en werd iedereen gecontroleerd en naar binnen gelaten. Ik nam plaats precies midden in de pit. Toen Bruce iets over 21.00 uur opkwam, wist ik niet wat me overkwam. Het hele stadion barstte los. 'Working on the Highway' werd gespeeld en Bruce stond helemaal vooraan bij de mensen in de pit. Ik stond op minder dan vier meter van onze held!"


Foto: Michel de Dreu.

Michel: "Een hoogtepunt was 'Fire', Bruce zong het samen met Patti, die dit concert naar mijn mening van toegevoegde waarde was, intiem door één microfoon. Ook de uitvoering van het nummer 'The River' bezorgde mij kippenvel, door de band, Bruce, maar ook alle fans die luidkeels meezongen en met de zaklamp van hun telefoon schenen."


Foto: Michel de Dreu.

Michel: "De energie in het stadion was fantastisch. Tijdens de toegift gingen alle lampen aan en was goed zichtbaar hoeveel mensen er tegelijk van links naar rechts zwaaiden tijdens 'Bobby Jean'. Na de uitbundige toegift, waarin heel het stadion ontplofte, kwam Bruce terug met zijn akoestische gitaar en mondharmonica om 'This Hard Land' te zingen (we moesten even wachten voordat Bruce de tekst voor zich kreeg). Mooi om te zien hoe hij een heel stadion vol binnen een paar minuten kan omdraaien van springen, dansen en keihard meebrullen naar muisstil luisteren naar wat hij heeft te vertellen. Andere hoogtepunten voor mij: 'Working on the Highway', , 'The River', 'Point Blank', 'Bobby Jean' en 'This Hard Land'."

Setlist 17-5: Working on the Highway / No Surrender / My Love Will Not Let You Down / The Ties that Bind / Sherry Darling / Two Hearts (incl. It Takes Two-eind) / Independence Day / Hungry Heart / Out in the Street / Crush on You / You Can Look (But You Better Not Touch) / Fire / I Wanna Marry You (Here She Comes-intro) / The River / Point Blank / Murder Incorporated / Darlington County / Ramrod  / I'm Goin' Down / Waitin' on a Sunny Day / Drive All Night / The Promised Land / Because the Night / Brilliant Disguise / The Rising / Thunder Road / Badlands // Born in the USA / Born to Run / Glory Days / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Twist and Shout / Bobby Jean / This Hard Land (solo-akoestisch)
vetgedrukt: tourpremière


Glorieuze aftrap in Barcelona
14 mei Barcelona, Spanje - Camp Nou

Springsteen en de E Street Band (inclusief Patti Scialfa) hebben in Camp Nou in Barcelona de Europese tour afgetrapt met een glorieuze show waarin 12 nummers van The River werden gespeeld. Op twee momenten onderbrak Bruce het spelen van een serie River-songs door verzoeknummers als 'I'm Goin' Down', 'Glory Days' en 'I Wanna Be With You' te spelen. Robert van Houten, "de vonken vlogen er vanaf", en Leon Verdonschot, "de show eindigde met een sensatie die ik alleen kende uit verhalen over De Kuip: een stadion dat letterlijk trilt van het op en neer springend publiek", waren erbij.

De voetbalclub FC Barcelona werd aan het einde van de middag kampioen, dus ondanks de regen zat de sfeer er al in tijdens de drie uur dat het publiek na binnenkomst moest wachten. Na negen uur ging de show van start met 'Badlands'. Alles was ook vanachter de computer te volgen via divese streams op Periscope. Na 'No Surrender' en 'My Love Will Not Let You Down' zei Bruce: "A little bit of the River" en vroeg hij een paar keer aan het publiek in het Catalaans of ze er klaar voor waren. 'The Ties that Bind' was uiteraard het eerste nummer. Bij dit nummer, maar vooral bij 'Sherry Darling', blies Jake Clemons een paar opvallende valse noten. Na 'Two Hearts' dook plots 'I'm Goin' Down' (een verzoeknummer) op. Het was wel direct duidelijk dat een nummer als dit het heel goed doet in een groot stadion.

Bij 'Hungry Heart' liepen Bruce en Jake over het grote gangpad achter de grote pit langs het veld. Na terugkomst was Bruce buiten adem aan het begin van 'Out in the Street'. Hij riep ook de andere muzikanten bij de microfoon en Nils zong: "Meet me in the Barcelona Streets".
'I Wanna Marry You' kende een korter intro dan de uitvoering die het nummer bij de indoor-shows kreeg, Bruce vroeg in het Catalaans en het Engels: "Do we have any lovers out here?" maar er volgde geen verhaal ter inleiding. Aan het einde van het nummer zong hij wel weer een uitgebreider en krachtig stukje met "Oh my girl, my sweet girl". Tijdens 'The River' lichtten de tribunes mooi op met telefoons en aanstekers.



Na een prachtige versie van 'Point Blank' speelde Bruce 'Atlantic City' en 'Darlington County', waarbij hij van iemand uit het publiek een hoedje aannam dat hij op zijn hoofd zette. Aan het einde van het nummer haalde hij veel stukken karton uit het publiek en koos hij een bordje met 'Growin' Up' aan de ene kant en 'Glory Days' aan de andere. Hij liet het publiek kiezen en dat wilde het Born in the USA-nummer horen. 'I Wanna Be With You' was ook een verzoeknummer.


Foto: Michiel van den Hout.

De toegiften opende Bruce met 'Purple Rain' van Prince, gevolgd door 'Born in the USA. 'Rosalita', in Amerika elke show gespeeld, viel van de setlist af. Met 'Bobby Jean' leek de show voorbij, Bruce sloot het nummer af met de woorden: "Garcias Barcelona, the E Street Band loves you!" Maar het publiek haalde hem over toch nog een laatste uitsmijter eruit te persen: "One more for Barcelona, one more for Catalunya!" 'Twist and Shout' was nummer 36 op de setlist, de show eindigde om tien voor een 's nachts.



Leon Verdonschot was bij de Europese touropener en mailde zijn verslag: "Voor het inmiddels legendarisch enthousiaste publiek van Barcelona begon Bruce zijn Europese tour vanavond met een trefzekere, strakke set met een hoog tempo. Geen introducties of verhalen: het publiek van Barcelona werd eigenlijk alleen meerdere keren aangesproken met hun favoriete woord: Barcelona!
Nummers die elkaar snel opvolgden zonder pauzes of zichtbaar overleg, op twee verzoekjes na: het opvallend luidkeels ontvangen 'I'm Goin' Down', en 'Glory Days', dat op hetzelfde bordje stond als 'Growin' Up', maar waar het publiek zeer duidelijk een grote voorkeur voor had.
Sowieso is Born in the USA hier zonder enige twijfel het meest favoriete album, daar speelde hij dan ook zeven nummers van, waar The River was teruggebracht tot 12 van de 20. Het album blijft wel echt nadrukkelijk het hart van de show, en de uitstapjes werken erg goed in de variatie en verrassing. Na een huiveringwekkend mooie versie van 'Point Blank' viel Max bijvoorbeeld meteen in 'Atlantic City': een van de hoogtepunten van de avond.
Ik weet dat sommige fans moeite hebben met de tekst van 'Drive All Night', volgens mij vooral vanwege die schoenen die Bruce 's nachts gaat kopen, maar wát een mooi livenummer is het. Ook vanwege de samenzang met Little Steven, die vergeleken met de laatste shows die ik zelf zag (de High Hopes-tour) een veel prominentere rol speelt, en het duidelijk ook enorm naar zijn zin heeft. Nils stal de show met de solo in 'Purple Rain', en die in 'Because the Night' was vanavond werkelijk de moeder aller gitaarsolo's. Voor de rest deed Bruce er veel zelf. Ook mooi: Patti en Bruce in 'Brilliant Disguise'. Bruce was geconcentreerd, goed bij stem en fit, en hij had er zin in. Ik vind het persoonlijk jammer dat hij zijn laatste vier groepsalbums en veertien jaar negeert, wat hem nu meer retro maakt dan hij hoeft te zijn. Maar deze set werkte in dit enorme en volgepakte stadion erg goed. De show eindigde met een sensatie die ik alleen kende uit verhalen over De Kuip ten tijde van Born in the USA: een stadion dat letterlijk trilt van het op en neer springend publiek."



Robert van Houten was met zijn dochters Romy en Eline bij de show en appte: "We hadden een topavond! De band was echt in goede doen en had er zin in. Vooral Mighty Max was goed op dreef. Sterke opening met 'Badlands' en 'No Surrender'. Romy zag haar eerste Springsteen show en vond het top, voor Eline was het de derde keer en was superenthousiast. De vonken vlogen er vanaf. Ik miste wel 'Independence Day', vond het jammer dat die niet gespeeld werd, maar er was wel een heel mooie uitvoering van 'Drive All Night'."

Setlist 14-5: Badlands / No Surrender / My Love Will Not Let You Down / The Ties that Bind / Sherry Darling / Jackson Cage / Two Hearts (incl. It Takes Two-eind) / I'm Goin' Down / Hungry Heart / Out in the Street / I Wanna Marry You (Here She Comes-intro) / The River / Point Blank / Atlantic City / Darlington County / Glory Days / I Wanna Be With You / Ramrod  / The Price You Pay / Drive All Night / Lonesome Day  / Prove it All Night / The Promised Land / Because the Night / She's the One / Brilliant Disguise / The Rising / Thunder Road // Purple Rain / Born in the USA / Born to Run / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Shout / Bobby Jean / Twist and Shout
vetgedrukt: tourpremière






OVER BE TRUE
E-MAILNIEUWSBRIEF